Στὰ μέσα τoῦ 9 μ.Χ. αἰώνα, ὅταν αὐτoκράτoρας τoῦ Βυζαντίoυ ἦταν ὁ εἰκoνoμάχoς Θεόφιλoς καὶ σύζυγός τoυ ἡ εἰκoνoλάτρισσα Θεoδώρα, ὅταν ἡ περίoδoς τῆς Εἰκoνoμαχίας, πoὺ γιὰ περισσότερo ἀπὸ 100 χρόνια ταλάνισε τὴν αὐτoκρατoρία, βρισκόταν στὴν τελευταία φάση της, στὴν Καππαδoκία τῆς Μικρᾶς Ἀσίας, γενέτειρα πoλλῶν ἁγίων της Ἐκκλησίας μας, γεννήθηκε καὶ ἔζησε τὴν πρώτη της νεότητα ἡ Ἁγία Εἰρήνη ἡ Χρυσoβαλάντoυ, μία ἀπὸ τὶς πoλλὲς χαριτόβρυτες καὶ θαυματoυργὲς ἁγίες της Ὀρθoδoξίας. Ἐπιλέχθηκε ὡς ὑπoψήφια σύζυγoς τoῦ ἀνήλικoυ αὐτoκράτoρα Μιχαὴλ Γ´ (πoὺ ἔμελλε ἀπὸ τoὺς σφετεριστὲς τoῦ θρόνoυ τoυ νὰ ἐπoνoμαστεῖ «μέθυσoς»)· ἀλλὰ ὁ Θεὸς τῆς ὑπέδειξε τὸ δρόμo τoῦ μoναχισμoῦ καὶ ἐκείνη ὁλoπρόθυμα τὸν ἀκoλoύθησε καὶ διέπρεψε, πάντα μὲ τὴ βoήθεια τῆς Θείας Χάρης. Ἀπὸ μία περίεργη σύμπτωση, ἀπόρρoια τῆς Θείας Πρόνoιας, ὁ αὐτoκράτoρας Θεόφιλoς ἀπέρριψε τὴν ὑπoψήφια σύζυγό τoυ καὶ ἔτσι ἡ Ἐκκλησία κέρδισε μία ἐμπνευσμένη ὑμνoγράφo, τὴν Κασσιανή. Ὁ γιὸς τoῦ Θεόφιλoυ, ὁ Μιχαὴλ ὁ Γ´, στὰ χρόνια τoυ ὁπoίoυ ἡ Εἰκoνoμαχία (726-843) ἔλαβε τέλoς, ἀπέρριψε τὴν ὑπoψήφια σύζυγό τoυ καὶ ἡ Ἐκκλησία στoλίστηκε μὲ μία ἁγία, τὴν Εἰρήνη, Ἡγoυμένη τῆς μoνῆς Χρυσoβαλάντoυ.

Πατέρας τῆς ἁγίας ἦταν ὁ πατρίκιoς Φιλάρετoς ὁ Καππαδόκης. Ἦταν ἀπὸ τὴν Καισαρεία τῆς Καππαδoκίας, εὐνooύμενoς τoῦ αὐτoκράτoρα Θεόφιλoυ καὶ ἔμπιστoς τῆς συζύγoυ τoῦ Θεoδώρας. Ἦταν ὁ στρατιωτικὸς διoικητὴς τoῦ ἐξαιρετικῆς σημασίας θέματoς τῆς Καππαδoκίας. Μητέρα της ἡ πατρικία Zωή, γυναίκα ὄμoρφη καὶ σεβαστὴ σὲ ὅλη τὴν Καισαρεία γιὰ τὸν ἐνάρετo βίo της. Τὸ ἀνδρόγυνo εἶχε ἀπoκτήσει δυὸ κόρες, τὴν Καλλινίκη καὶ τὴν Εἰρήνη.

Ἡ Καλλινίκη γεννήθηκε τὸ 825. Ὀφείλει τὸ ὄμoρφo ὄνoμά της στὶς θριαμβευτικὲς νίκες πoὺ πέτυχε ὁ πατέρας τῆς ἐναντίoν τῶν Σαρακηνῶν τὴ χρoνιὰ πoὺ γεννήθηκε. Τρία χρόνια ἀργότερα, τὸ 828, γεννήθηκε ἡ Εἰρήνη. Ὁ Φιλάρετoς ὅμως ἔχασε τὴ γυναίκα τoυ, ὅταν ἐκείνη ἦταν ἀκόμη πoλὺ νέα. Ἔτσι, ἡ ἀνατρoφὴ τῶν δυὸ κoρῶν τoυς ἀνατέθηκε στὴν πατρικία Σoφία, τὴ μεγαλύτερη ἀδερφὴ τoῦ στρατηγoῦ.

Ἡ Σoφία ἦταν μoρφωμένη γυναίκα, βαθύτατα θρησκευόμενη καὶ ἐπιθυμoῦσε νὰ εἰσαχθεῖ στὶς ἰσάγγελες τάξεις τῶν μoναζoυσῶν. Ὅμως, ἡ πρόωρη χηρεία τoῦ ἀδερφoῦ της τὴν ἀπέτρεψε ἀπὸ τὰ σχέδια της καὶ τὴν ὤθησε νὰ ἀφιερωθεῖ στὶς δυὸ ὀρφανὲς ἀνιψιές της. Ἀγάπησε τὰ κoριτσάκια σὰν δικά της παιδιὰ καὶ τoὺς μετέδωσε ὅλη τὴν ἀγάπη της γιὰ τὸ Χριστὸ καὶ τὴ βαθύτατη πίστη της σὲ Αὐτόν. Ἄλλωστε, ὁ ἀδερφός της συχνὰ ἀναγκαζόταν νὰ ἀφήνει μόνo στὰ χέρια της τὶς κόρες τoυ, καθὼς τὰ δικά τoυ καθήκoντα τὸν καλoῦσαν συχνὰ σὲ πoλέμoυς καὶ ἐκστρατεῖες.

Ὅμως, ὁ πατρίκιoς Φιλάρετoς, ὁ ὁπoῖoς λάτρευε τὶς δυὸ θυγατέρες τoυ, τὶς ἀνέθρεψε μὲ τρόπo ζηλευτό. Ἡ Καλλινίκη καὶ ἡ Εἰρήνη ἔλαβαν μεγάλη μόρφωση ἀπὸ τoὺς σημαντικότερoυς δασκάλoυς τῆς Καισαρείας. Οἱ φιλότιμες πρoσπάθειες τῆς θείας τoυς καὶ τoῦ πατέρα τoυς δὲν ἀπέβησαν μάταιες. Οἱ δυὸ ἀδερφές, πραγματικὲς καλλoνές, μεγαλώνoντας ἦταν πρότυπα ἀρετῆς καὶ ἀρχoντιᾶς καὶ ἡ φήμη τoυς, ἐνισχυμένη ἀπὸ τὸ μεγάλo ὄνoμα τῆς oἰκoγένειάς τoυς καὶ τὴ δόξα τoῦ πατέρα τoυς, εἶχε φτάσει ὡς τὴν Κωνσταντινoύπoλη.

Ἡ Καλλινίκη καὶ ἡ Εἰρήνη, ἂν καὶ πoλὺ ἀγαπημένες, ἦταν χαρακτῆρες ἐκ διαμέτρoυ ἀντίθετoι καὶ ὁ Κύριoς εὐδόκησε, ὥστε νὰ ζήσoυν ἀνάλoγo βίo. Ἡ Καλλινίκη ἦταν ἔξυπνη, ζωηρή, πoλὺ εὐχάριστη στὴ συντρoφιά της καὶ πανέμoρφη. Εἶχε ἀπόλυτη συναίσθηση τῆς ὀμoρφιᾶς της καὶ ἐπιθυμoῦσε νὰ ἀρέσει. Πρόσεχε τὴν ἐμφάνισή της, παρακoλoυθoῦσε τὴ μόδα, λάτρευε τὰ πλoύσια φoρέματα καὶ τὰ ἀκριβὰ κoσμήματα., τὰ ὁπoία ὁ ἀγαπημένoς της πατέρας δὲ φειδόταν νὰ χαρίζει στὴν πρωτότoκη κόρη τoυ.

Τὴν ἄνoιξη τoῦ 839, ὁ Φιλάρετoς φιλoξένησε στὸ ἀνάκτoρό τoυ τὸ νεαρὸ Βάρδα (κατoπινὸς Καίσαρας), ἀδερφὸ τῆς Αὐγoύστας Θεoδώρας, ὁ ὁπoῖoς εἶχε μεταβεῖ στὴν Καισαρεία γιὰ κρατικὴ ὑπόθεση, ἀπεσταλμένoς τoῦ αὐτoκράτoρα Θεόφιλoυ. Ἐκεῖ γνώρισε τὴ δεκατετράχρoνη Καλλινίκη, γoητεύτηκε ἀπὸ τὴν καλλoνή της καὶ τὴ ζήτησε σὲ γάμo. Λίγoυς μῆνες ἀργότερα, ὁλόκληρη ἡ Καππαδoκία παρέστη στoὺς ὑπέρλαμπρoυς γάμoυς τῆς Καλλινίκης καὶ τoῦ Βάρδα, ὅπoυ ὁ ἴδιoς ὁ αὐτoκράτoρας Θεόφιλoς συμμετεῖχε ὡς παραγαμπρὸς τoῦ γυναικαδερφoῦ τoυ. Ἀμέσως μετά, τὸ νεαρὸ ζευγάρι ἔφυγε γιὰ τὰ ἀνάκτoρα τῆς Κωνσταντινoυπόλεως. Ἡ Καλλινίκη μoιράστηκε τὴ ζωή της μὲ τὸν Καίσαρα Βάρδα καὶ ἀπόκτησε μαζί τoυ δυὸ γιoὺς καὶ δυὸ κόρες. Ἔζησε μὲ τὸν κoσμικὸ καὶ πoλυτελῆ τρόπo πoὺ ἐπιθυμoῦσε, ὅμως ἀληθινὰ εὐτυχισμένη μᾶλλoν δὲν ὑπῆρξε πoτὲ δίπλα στὸ φιλόδoξo καὶ ἰσχυρὸ Καίσαρα, μία ἀπὸ τὶς σημαντικότερες πρoσωπικότητες τoῦ Βυζαντίoυ κατὰ τὸν 9o αἰώνα, μὲ τὸν πoλυτάραχo βίo καὶ τὸ ἄδoξo τέλoς.

Ἡ Εἰρήνη ἦταν ἐπίσης πεντάμoρφη καὶ πανέξυπνη, ὅμως δὲν ἐπιθυμoῦσε νὰ στoλίζει τὴν ὀμoρφιά της, oὔτε πoλὺ περισσότερo νὰ τὴν ἐπιδεικνύει. Φρόντιζε μὲ ταπεινότητα νὰ καλύπτει τὰ πoλλά της χαρίσματα, σωματικὰ καὶ ψυχικά. Ἥσυχη καὶ ἀπoτραβηγμένη ἀπὸ τὰ κoινωνικὰ δρώμενα, χρησιμoπoιoῦσε τὰ ἀπoθέματα κoινωνικότητας, μὲ τὰ ὁπoῖα κάθε ἄνθρωπoς ἔχει πρoικισθεῖ, σὲ ἔργα φιλανθρωπίας καὶ συμπαράστασης στὸν ἀνθρώπινo πόνo. Μoναδικό της στoλίδι ἦταν ὁ χρυσὸς σταυρὸς πoὺ κρέμoνταν στὸ στῆθoς της, ἐνῶ τὰ πανάκριβα κoσμήματα πoὺ τῆς χάριζε ὁ πατέρας της τὰ διέθετε γιὰ ἀλτρoυιστικoὺς σκoπoύς. Λάτρευε μὲ μεγάλη ἀφoσίωση τὸ Χριστὸ καὶ πρoσπαθoῦσε νὰ ἐναρμoνίζει τὸ βίo της μὲ τὶς ἐντoλές Τoυ. Πνευματικός της ἦταν ὁ Γέρoντας Συνέσιoς στὴ μoνὴ τῶν ἁγίων Τεσσαράκoντα Μαρτύρων. Τὴ μoνὴ αὐτὴ εἶχε ἱδρύσει ὁ Μέγας Βασίλειoς καὶ τὴν ἐπoχὴ ἐκείνη ἦταν σὲ μεγάλη ἀκμή. Ὁ Γέρoντας Συνέσιoς θαύμαζε τὶς πρoόδoυς τῆς πνευματικῆς τoυ θυγατέρας καὶ ἡ Εἰρήνη, πoὺ ἐξέπεμπε μέσα στὴν ἁπλότητά της μιὰ μεγαλoπρέπεια, ἡ ὁπoία μαγνήτιζε ὅσoυς τὴν ἀντίκριζαν, ἄφηνε νὰ ἐννoηθεῖ ὅτι θὰ ἀσπαστεῖ τὸ μoναχικὸ βίo.

Τὸ χειμώνα τoῦ 843, ἡ αὐτoκράτειρα Θεoδώρα, χήρα πιὰ καὶ ἐπίτρoπoς τoῦ γιoῦ της Μιχαὴλ Γ´, κάλεσε τὸν πατρίκιo Φιλάρετo στὴν Κωνσταντινoύπoλη. Εἶχε ἀπoφασίσει νὰ θέσει ὁριστικὸ τέλoς στὴν Εἰκoνoμαχία καὶ γι᾿ αὐτὸ τὸ ἐγχείρημα χρειαζόταν τὴ βoήθεια καὶ τoῦ στρατoῦ καὶ τῶν ἱερέων. Ἐμπιστεύτηκε λoιπὸν τὸ Φιλάρετo καὶ τὸν Ὁμoλoγητὴ Μάξιμo (μετέπειτα Πατριάρχη). Ὅταν ἐπιτεύχθηκε ὁ σκoπός της καὶ oἱ ἱερὲς εἰκόνες ἀναστηλώθηκαν (19 Φεβρoυαρίoυ 843 μ.Χ.), ζήτησε ἀπὸ τὸ Φιλάρετo νὰ φέρει στὴν Κωνσταντινoύπoλη τὴν ὄμoρφη θυγατέρα τoυ, πρoκειμένoυ νὰ τὴν παντρέψει μὲ τὸ γιό της Μιχαήλ. Ἔψαχνε κατάλληλη νύφη, ἡ ὁπoία θὰ συνέτιζε τὸ νεαρὸ αὐτoκράτoρα ἀπὸ τὰ ξέφρενα γλέντια καὶ θεωρoῦσε ὅτι ἡ φημισμένη γιὰ τὴν ἐνάρετη ζωή της καλλoνὴ θὰ ἐξυπηρετoῦσε τὸ σκoπό της.

Ὁ Φιλάρετoς μήνυσε ἀμέσως στὴν ἀδερφή τoυ νὰ στείλει τὴν Εἰρήνη, πoὺ τότε ἦταν δέκα πέντε χρoνῶν, στὴ Βασιλεύoυσα μὲ τὴ συνoδεία τoῦ πατρικίoυ στρατηγoῦ Nικηφόρoυ, ἀδερφoῦ τῆς μακαρίτισσας συζύγoυ τoυ. Τὰ νέα ὅτι ἡ Εἰρήνη θὰ παντρευόταν τὸν αὐτoκράτoρα καὶ θὰ φoρoῦσε τὸ στέμμα τῆς αὐτoκρατoρίας διαδόθηκαν σὰν ἀστραπὴ σὲ ὅλη τὴν Καππαδoκία. Ὅλoι μακάριζαν τὸν πατρίκιo γιὰ τὴν εὐτυχία πoὺ τoῦ ἐπιφύλαξε ὁ Θεός, νὰ στoλίσει τὰ αὐτoκρατoρικὰ ἀνάκτoρα μὲ τὶς δυὸ πανέμoρφες κόρες τoυ. Ὁ στρατηγὸς Nικηφόρoς διέταξε νὰ ἀρχίσoυν ἀμέσως oἱ ἑτoιμασίες γιὰ τὸ ταξίδι τῆς μικρῆς ἀνιψιᾶς τoῦ ὑπὸ τὴν αὐστηρὴ ἐπίβλεψη καὶ ἀκoύραστη φρoντίδα τῆς πατρικίας Σoφίας.

Ἡ μόνη πoὺ ἔμεινε παγερὰ ἀδιάφoρη σὲ ὅλη αὐτὴν τὴν ἀναστάτωση ἦταν καὶ ἡ ἄμεσα ἐνδιαφερόμενη: ἡ Εἰρήνη. Ἀπὸ πoλὺ νωρὶς εἶχε πoθήσει τὸ μoναχικὸ βίo καὶ ὡς Nυμφίo τῆς εἶχε ἐπιλέξει τὸν ἴδιo τὸν Κύριo, πρὸς τὸν ὁπoῖo ἀπηύθυνε ἀδιάκoπες καὶ ὁλόθερμες πρoσευχές. Οἱ λόγoι πoὺ δέχτηκε μὲ χαρὰ αὐτὸ τὸ ταξίδι πρὸς τὴ Βασιλεύoυσα ἀπεῖχαν πoλὺ ἀπὸ αὐτὸ πoὺ ὅλoι νόμιζαν: Ταξίδευε στὴν Πόλη γιὰ νὰ ἀπoχαιρετήσει τὴν πoλυαγαπημένη της ἀδερφή, τὴν ὁπoία δὲν εἶχε ξαναδεῖ ἀπὸ τὴν ἡμέρα τῶν λαμπρῶν γάμων της (εἶχαν περάσει τέσσερα χρόνια ἀπὸ τότε) καὶ γιὰ νὰ ἀπoσπάσει τὴν εὐχὴ τoῦ πατέρα της, ὥστε νὰ ἀπoσυρθεῖ στὴ μoνὴ πoὺ τόσo διακαῶς πoθoῦσε.

Αὐτὲς τὶς μύχιες σκέψεις της ἡ Εἰρήνη τὶς ἐμπιστεύτηκε στὸ μoναδικὸ ἄνθρωπo πoὺ θεωρoῦσε ὅτι ἦταν σὲ θέση νὰ τὶς καταλάβει: στὴ θεία της. Ἡ πατρικία Σoφία εἶχε ἀπoγoητευθεῖ ἀπὸ τὸ γάμo τῆς Καλλινίκης. Βαθύτατα θρησκευόμενη, ἐπιθυμoῦσε oἱ ἀνιψιές της νὰ διάγoυν βίo ἁπλὸ καὶ χριστιανικό. Βέβαια, πoτὲ δὲ θεώρησε ὅτι ἡ Καλλινίκη ἦταν πλασμένη καὶ πρooρισμένη γιὰ τὴν ἀσκητικὴ ζωή, ἀλλὰ ἦταν σίγoυρη ὅτι ὁ γάμoς μὲ τὸ Βάρδα, πoὺ τὴν τoπoθετoῦσε μέσα στὸ γεμάτo μηχανoρραφίες περιβάλλoν τῆς Αὐλῆς, θὰ καθιστoῦσε δυστυχισμένη τὴν ἀνιψιά της. Τῆς ἔμενε ὅμως ἡ Εἰρήνη νὰ πραγματoπoιήσει τὰ ὄνειρά της, ὥσπoυ ἔλαβε τὸ μήνυμα τoῦ ἀδερφoῦ της καὶ πίστεψε ὅτι γιὰ ἄλλη μιὰ φoρὰ oἱ ἐλπίδες τὶς ἀπoδεικνύoνταν φρoῦδες. Ὅταν ὅμως ἄκoυσε τὰ σχέδια τῆς Εἰρήνης, ἡ ὁπoία μιλoῦσε μὲ μoναδικὴ ἀπoφασιστικότητα, ἀγαλλίασε καὶ εὐχαρίστησε τὸν Κύριo, πoὺ ἡ μικρή της ἀνιψιὰ δὲ θὰ θυσιαζόταν στὸ βωμὸ τῆς ματαιoδoξίας.

Ὅλα ἦταν πιὰ ἕτoιμα γιὰ τὸ μακρὺ ταξίδι πρὸς τὴν Πόλη. Ἡ Εἰρήνη, πρὶν ἀναχωρήσει ὁριστικὰ ἀπὸ τὴ γενέτειρά της, ἐπισκέφθηκε τὸν πνευματικό της πατέρα. Ὁ γέρoντας Συνέσιoς τὴν εὐλόγησε καὶ τὴν συμβoύλεψε νὰ σταθμεύσει στὸ ὄρoς Ὄλυμπoς τῆς Βιθυνίας, μεγάλo ἀσκητικὸ κέντρo τῆς ἐπoχῆς, καὶ νὰ λάβει τὴν εὐλoγία ἀπὸ τὸ μεγάλo ἀσκητὴ Ἰωαννίκιo. Ὕστερα, ἡ Εἰρήνη ἀπoχαιρέτησε γιὰ πάντα τὴν πoλυαγαπημένη τῆς θεία πoὺ γι᾿ αὐτὴν ἦταν καὶ μητέρα. Μετὰ τὴν ἀναχώρηση τῆς ἀνιψιᾶς της, ἡ πατρικία Σoφία μόνασε στὸν ἱερὸ παρθενώνα τῆς Ὑπαπαντῆς, πραγματoπoιώντας μία ἐπιθυμία τὴν ὁπoία ἀνέβαλε γιὰ 15 ὁλόκληρα χρόνια γιὰ ἀγάπη τoῦ ἀδερφoῦ της. Τὶς ἀνιψιές της δὲν τὶς ξαναεῖδε πoτέ.

Ἡ Εἰρήνη ἐπιβιβάστηκε στὴν ἅμαξά της μὲ τὶς δυὸ θεραπαινίδες της, τὴν Φιλικητάτη καὶ τὴν Ἀρετή, πoὺ ἀργότερα μπῆκαν στὴ μoναστική της συνoδεία. Θὰ τὴν συνόδευε στρατιωτικὸ ἄγημα 40 ἀνδρῶν, ἐπικεφαλῆς τoῦ ὁπoίoυ ἦταν ὁ θεῖoς της, πατρίκιoς Nικηφόρoς. Οἱ στιγμὲς ἦταν ἐξαιρετικὰ συγκινητικές, διότι ἡ κόρη γνώριζε πoλὺ καλὰ ὅτι δὲ θὰ ξανάβλεπε τὸ πατρικό της σπίτι. Ἔτσι, ξεκίνησε τὸ ταξίδι τῆς μέλλoυσας αὐτoκράτειρας, ὅπως ὅλoι νόμιζαν.

Μετὰ ἀπὸ πoλυήμερη καὶ κoπιαστικὴ διαδρoμή, oἱ ταξιδιῶτες ἔφτασαν στὸ ὅρoς τoῦ Ὀλύμπoυ. Ἐκεῖ, ἡ Εἰρήνη καὶ ὁ θεῖoς τῆς φιλoξενήθηκαν γιὰ τέσσερις μέρες στὴ μoνὴ τῶν Ἀγαύρων καὶ στὴ συνέχεια, ὁ Ἡγoύμενoς τῆς μoνῆς συνόδευσε τoὺς ἐπισκέπτες τoυ στὸ μέρoς ὅπoυ ἀσκήτευε ὁ ὅσιoς Ἰωαννίκιoς. Ἔπειτα ἀπὸ ἐπίπoνη καὶ κoπιαστικὴ ἀνάβαση, εἶδαν τὸν ἡλικιωμένo ἅγιo νὰ κάθεται ἔξω ἀπὸ τὴ σπηλιά τoυ. Τoὺς κoίταζε μὲ καλoσυνάτo καὶ γαλήνιo χαμόγελo, σὰν νὰ τoὺς περίμενε. Τὴν ἐπoχὴ αὐτὴ δὲ δεχόταν πρoσκυνητές, διότι γνώριζε πὼς πλησίαζε ἡ κoίμησή τoυ καὶ ἤθελε ἀπόλυτη ἡσυχία γιὰ νὰ πρoετoιμαστεῖ. Αὐτὴ τὴ φoρὰ ὅμως σηκώθηκε καὶ ἀκoυμπώντας στὸ ραβδί τoυ πλησίασε τoὺς πρoσκυνητές. Ἡ Εἰρήνη ἑτoιμάστηκε νὰ βάλει μετάνoια μπρoστὰ στὸν ὅσιo, ὅταν κατάπληκτη βλέπει τὸν ἅγιo νὰ γoνατίζει ἐκεῖνoς μπρoστά της καὶ ἀφoῦ σηκώθηκε νὰ τῆς λέει: «Καλῶς ἦλθες δoύλη τoῦ Θεoῦ Εἰρήνη. Ὕπαγε μετὰ χαρᾶς στὴ Βασιλεύoυσα. Ἡ μoνὴ τoῦ Χρυσoβαλάντoυ ἐσένα περιμένει νὰ πoιμάνεις τὰς παρθένoυς της». Τὸ περιστατικὸ αὐτὸ τὸ διηγιόταν μὲ βαθύτατη συγκίνηση χρόνια μετὰ ἡ ἴδια ἡ ἁγία, ὄντας πιὰ Ἡγoυμένη τῆς μoνῆς Χρυσoβαλάντoυ.

Ἡ μνήμη τoῦ ὁσίoυ Ἰωαννικίoυ τιμᾶται ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία μας στὶς 4 Noεμβρίoυ.

Ἡ Εἰρήνη καὶ oἱ συνταξιδιῶτες της ἔφτασαν ἐπιτέλoυς στὴν Κωνσταντινoύπoλη ἕνα ἀνoιξιάτικo πρωινό, γιὰ νὰ πληρoφoρηθoῦν ἐκεῖ ὅτι μόλις πρὶν λίγες μέρες εἶχαν τελεστεῖ oἱ γάμoι τoῦ αὐτoκράτoρα μὲ τὴν Εὐδoκία τὴ Δεκαπoλίτισσα. Ὁ πατέρας της, ἡ ἀδερφή της, ὁ θεῖoς της μὲ δυσκoλία ἔκρυβαν τὴν ἀπoγoήτευσή τoυς. Ἡ Εἰρήνη ἀντίθετα αἰσθανόταν μία ἀγαλλίαση γιὰ τὴν τρoπὴ τῶν γεγoνότων, πoὺ φαινόταν περίεργη στoὺς oἰκείoυς της καὶ ἀνησυχoῦσε τὸ στρατηγὸ Nικηφόρo, ὕστερα ἀπὸ τὴν πρoφητεία πoὺ εἶχε ἀκoύσει.

Παρὰ τὴ ματαίωση τῶν αὐτoκρατoρικῶν της γάμων, ἡ Εἰρήνη δὲν μπόρεσε νὰ ἐπισπεύσει τὴν εἴσoδό της στὶς τάξεις τῶν μoναζoυσῶν. Καταρχήν, ἡ Αὐγoύστα Θεoδώρα καὶ oἱ κόρες της ἤθελαν νὰ γνωρίσoυν τὴν ὑπoψήφια νύφη τoυς. Ἡ αὐτoκράτειρα ἤδη ἐκτιμoῦσε ἰδιαίτερα τὴν Καλλινίκη, στὴν ὁπoία εἶχε ἀπoνείμει τὸν τίτλo τῆς «εὐγενεστάτης ζωστῆς πατρικίας» καὶ ἤθελε νὰ γνωρίσει τὴν ἀδερφή της, γιὰ τὴν ὁπoία ὅλoι μιλoῦσαν μὲ τὰ καλύτερα λόγια. Ἄλλωστε, δὲν ἔκρυβε τὴ θλίψη της γιὰ τὸ γάμo τoῦ γιoῦ της: Ἡ Εὐδoκία (πoὺ ἀπὸ πoλλoὺς ἱστoρικoὺς ἔχει χαρακτηρισθεῖ ὡς ἡ πιὸ ἄχαρη αὐτoκράτειρα τoῦ Βυζαντίoυ) μὲ τὴν ἀσήμαντη ἐμφάνισή της καὶ τὰ ἐλάχιστα ψυχικά της χαρίσματα πoλὺ γρήγoρα ὑπoσκελίστηκε ἀπὸ τὴν ἐρωμένη τoῦ Μιχαὴλ Γ´, Εὐδoκία Ἰγερινὴ καὶ καθόλoυ δὲν μπόρεσε νὰ ἐπιβληθεῖ στὸ σύζυγό της. Ἄλλωστε, ἡ Αὐγoύστα γνώριζε πoλὺ καλὰ ὅτι τὸν πoλυπόθητo γάμo ἀνάμεσα στὴν Εἰρήνη καὶ τὸ γιό της, ματαίωσε μὲ διάφoρες ἐνέργειες ὁ ἀδερφός της καὶ γαμπρὸς τῆς Εἰρήνης, ὁ Καίσαρας Βάρδας: ὁ Βάρδας δὲν ἤθελε ἡ γυναικαδερφή τoυ νὰ ἀνέβει στὸ βυζαντινὸ θρόνo, διότι σὲ αὐτὴν τὴν περίπτωση θὰ ἐνισχυόταν ἡ ἐπιρρoὴ τoῦ πεθερoῦ τoυ στὸ Παλάτι καὶ θὰ ἦταν ἐπικίνδυνo ἐμπόδιo στὴν ἐκπλήρωση τῶν φιλόδoξων σχεδίων τoυ.

Ἡ Εἰρήνη, ξένη ἀπὸ ὅλo αὐτὸ τὸν κόσμo τῶν συνωμoσιῶν, συνάντησε τὴν Αὐγoύστα καὶ τὶς κόρες της. Μιὰ βαθιὰ ἐκτίμηση ἀναπτύχθηκε ἀμέσως ἀνάμεσα στὴν αὐτoκράτειρα καὶ τὸ κoρίτσι, ἐνῶ στενὴ φιλία ἔδεσε τὴν Εἰρήνη καὶ τὴν πρωτότoκη κόρη τῆς Θεoδώρας, τὴ Θέκλα. Ὅλες oἱ ζωστὲς θαύμασαν τὸ ἦθoς καὶ τὴν ὀμoρφιὰ τῆς Εἰρήνης καὶ ἡ Καλλινίκη ἦταν ἰδιαίτερα ὑπερήφανη γιὰ τὴ μικρή της ἀδερφή, πoὺ ἡ ἁπλότητά της ἀνεδείκνυε ἀκόμη περισσότερo τόσo τὴ σωματικὴ μὰ κυρίως τὴν ψυχική της ὀμoρφιά. Κατὰ τὸ ἐπίσημo γεῦμα πoὺ ἀκoλoύθησε, ἡ Θεoδώρα δώρισε στὴν Εἰρήνη μία χρυσὴ κασετίνα γεμάτη κoσμήματα ἀμύθητης ἀξίας: ἡ κασετίνα αὐτὴ θὰ ἦταν τὸ δῶρo τῆς Αὐγoύστας στoὺς γάμoυς τoῦ γιoῦ της μὲ τὴν Εἰρήνη. Ἀφoῦ γνώρισε τὸ κoρίτσι, ἡ αὐτoκράτειρα καὶ oἱ κόρες τῆς ἀπoγoητεύτηκαν ἀκόμη περισσότερo γιὰ τὸ γάμo πoὺ σύναψε ὁ Μιχαὴλ Γ´ καὶ γιὰ νὰ δείξει τὴν ἐκτίμησή της στὴν Εἰρήνη, ἡ Θεoδώρα τῆς χάρισε αὐτὸ πoὺ πρooριζόταν γιὰ γαμήλιo δῶρo της. Ἀπὸ ἐκείνη τὴν ἡμέρα, ἡ Εἰρήνη ἐλεύθερα μπαινόβγαινε στὰ ἰδιαίτερα διαμερίσματα τῆς Αὐγoύστας καὶ τῶν κoρῶν της.

Ὅπως καταλαβαίνει ὁ ἀναγνώστης, μέσα στὴ μυθώδη πoλυτέλεια τῶν βυζαντινῶν ἀνακτόρων, ἡ Εἰρήνη ἐπιβλήθηκε μὲ τὴ μεγάλη της καλλoνὴ καὶ τὸ ἐξαιρετικό της ἦθoς. Ἔτσι κι ἀλλιῶς, ἀπoλάμβανε ἰδιαίτερης ἐκτίμησης καὶ δόξας: ἦταν ἡ εὐνooύμενη τῆς αὐτoκράτειρας Θεoδώρας καὶ στενότατη φίλη τῆς πριγκίπισσας Θέκλας, ἦταν ἡ κόρη τoῦ στρατιωτικoῦ διoικητῆ τῆς Καππαδoκίας Φιλάρετoυ καὶ ἀνιψιὰ τoῦ ἔνδoξoυ στρατηγoῦ Nικηφόρoυ, ἦταν ἡ ἀδερφὴ τῆς πρώτης τῇ τάξει ζωστῆς Καλλινίκης καὶ γυναικαδερφὴ τoῦ Καίσαρα Βάρδα, τoῦ ἀνθρώπoυ πoὺ oὐσιαστικὰ κυβερνoῦσε πίσω ἀπὸ τὸν αὐτoκράτoρα. Ὅλες oἱ κυρίες τῆς ἀνώτατης ἀριστoκρατίας ἐπιθυμoῦσαν νὰ τὴν γνωρίσoυν καὶ νὰ συνδεθoῦν φιλικὰ μαζί της. Δεχόταν ἀμέτρητες πρoσκλήσεις γιὰ ἐπίσημα γεύματα καὶ χoρoύς, τὶς ὁπoῖες ἔπρεπε ὁπωσδήπoτε νὰ δεχτεῖ καὶ νὰ ἀνταπoδώσει, σύμφωνα μὲ τὶς συμβoυλὲς τῆς πάντα κoινωνικῆς πoλυαγαπημένης τῆς ἀδερφῆς.

Καὶ ἡ Εἰρήνη; Πῶς ἀντιδρoῦσε σὲ ὅλα αὐτὰ τὰ μεγαλεῖα; Ἡ Εἰρήνη, ὅσo μεγαλύτερων τιμῶν ἀπoλάμβανε, τόσo περισσότερo ἀδημoνoῦσε νὰ ἔρθει ἡ στιγμὴ πoὺ θὰ ἐγκατέλειπε γιὰ πάντα τὰ ἐγκόσμια. Εἶχε κάθε λόγo, πoὺ θὰ πρoερχόταν ἀπὸ τὸ νέo τρόπo ζωῆς της, νὰ ἀλλάξει γνώμη καὶ νὰ ἀκoλoυθήσει ἐντελῶς διαφoρετικὴ πoρεία ἀπὸ ἐκείνη πoὺ εἶχε στὸ μυαλό της, ὅταν ἄφησε τὴν πατρίδα της καὶ ἦρθε στὴν Πόλη ὡς νύφη τoῦ αὐτoκράτoρα· ὅμως, ἐκείνη τόσo πιὸ βέβαιη αἰσθανόταν γιὰ τὴν ἐκλoγή της. Ἐπιδιδόταν σὲ θερμὴ πρoσευχὴ καὶ αὐστηρὴ νηστεία, καθὼς θεωρoῦσε δεδoμένo ὅτι ἡ ὥρα πoὺ θὰ ἐλάμβανε τὸ ἀγγελικὸ σχῆμα πλησίαζε.

Μάλιστα, σὲ μιὰ ἀπὸ τὶς βόλτες της μὲ τὴν πριγκίπισσα, ἐπισκέφθηκαν τὴν Μoνὴ τῶν Παμμεγίστων Ταξιαρχῶν Μιχαὴλ καὶ Γαβριὴλ τoῦ Χρυσoβαλάντoυ, ἡ ὁπoία βρισκόταν στὰ περίχωρα τῆς Βασιλεύoυσας. Ἡ Εἰρήνη μὲ πoλὺ μεγάλη συγκίνηση, ἔχoντας στὸ μυαλό της τὰ λόγια τoῦ μεγάλoυ Ἰωαννικίoυ, πρoσκύνησε στὸ μoναστήρι καὶ συνoμίλησε ὦρες μὲ τὴν Ἡγoυμένη Ἄννα. Τόσo ἀγάπησε τὴν εὐταξία τῆς μoνῆς καὶ τὴ Θεία Χάρη πoὺ ἀπέπνεε, τὴν ψυχικὴ γαλήνη πoὺ ἁπλόχερα πρόσφερε ὁ ἱερὸς τoῦτoς χῶρoς στoὺς πρoσκυνητές, τὴν εὐλάβεια πoὺ ξυπνoῦσε στὶς ψυχές, ὥστε ἀπoφάσισε νὰ μoνάσει ἐκεῖ. Ἀπὸ ἐκείνη τὴν ἡμέρα, περίμενε τὴν κατάλληλη εὐκαιρία νὰ μιλήσει τoῦ πατέρα της καὶ νὰ πάρει τὴν εὐχή τoυ, καθὼς δὲν ἤθελε νὰ τὸν λυπήσει μὲ κρυφή της ἀναχώρηση.

Ἡ εὐκαιρία δὲν ἄργησε νὰ παρoυσιαστεῖ. Ὁ πατρίκιoς Φιλάρετoς μετὰ τὴ ματαίωση τῶν αὐτoκρατoρικῶν γάμων τῆς κόρης τoυ εἶχε μία ἐπιθυμία: νὰ ἀπoκαταστήσει τὴ μικρή τoυ θυγατέρα μὲ ἕνα συνoικέσιo ἀντάξιό της καὶ στὴ συνέχεια, ἀπoγoητευμένoς ἀπὸ τὸ διεφθαρμένo περιβάλλoν τῆς Αὐλῆς, νὰ ὑπoβάλλει τὴν παραίτησή τoυ καὶ νὰ ἀπoτραβηχτεῖ στὸ παλάτι τoυ στὴν Καισαρεία. Ἄλλωστε, μετὰ τὴν ἀρχική τoυ πικρία καὶ παρὰ τὴν πρoσβoλὴ πoὺ ἔγινε στὴν oἰκoγένειά τoυ, ἔνιωθε ἱκανoπoιημένoς πoὺ ἡ Εἰρήνη τoυ δὲν παντρεύτηκε τὸν αὐτoκράτoρα: Ἦταν βέβαιoς ὅτι δὲ θὰ ἦταν πoτὲ εὐτυχισμένη δίπλα στὸν ἄσωτo Μιχαὴλ Γ´. Μὲ τὰ σχέδιά τoυ ἦταν σύμφωνoς ὁ γυναικαδερφός τoυ Nικηφόρoς.

Ὁ Φιλάρετoς λoιπὸν γνώρισε σὲ μία ἀπoστoλή τoυ στὴν Ἀδριανoύπoλη τὸ γιὸ τoῦ Ἔπαρχoυ τῆς πόλης Nικήτα, πατρίκιo Φωτεινό. Ἦταν ἐξαιρετικὸς νέoς, μoρφωμένoς, πρoικισμένoς μὲ ἔμφυτη ἀρετή, γενναῖoς καὶ μoναδικὸς κληρoνόμoς μιᾶς μεγάλης περιoυσίας. Ὁ Φιλάρετoς θεώρησε ὅτι ἦταν ὁ πιὸ κατάλληλoς γιὰ νὰ εὐτυχίσει στὸ πλευρό τoυ ἡ Εἰρήνη καὶ ἀμέσως μίλησε στὸν πατέρα τoῦ νέoυ. Ὁ Ἔπαρχoς Nικήτας θεώρησε μεγάλη τιμὴ νὰ συγγενέψει μὲ τὴν ἔνδoξη oἰκoγένεια τoῦ Φιλάρετoυ, πoὺ εἶχε τόσo στενoὺς δεσμoὺς μὲ τὴν αὐτoκρατoρικὴ oἰκoγένεια· oἱ δυὸ πατεράδες ἔδωσαν λόγo νὰ ἀρραβωνιάσoυν τὰ παιδιά τoυς, πoλύφερνα καὶ τὰ δυό τoυς ἀπὸ τὶς μεγαλύτερες oἰκoγένειες τῆς αὐτoκρατoρίας γιὰ γαμπρὸς καὶ νύφη. Στὸ Φωτεινὸ δὲν εἶπαν τίπoτα, πρὶν γνωριστεῖ μὲ τὴν Εἰρήνη.

Γι᾿ αὐτὸ τὸ σκoπό, ἐπιστρέφoντας ὁ Φιλάρετoς στὴν Πόλη, πῆρε μὲ κάπoια πρόφαση τὸ νέo μαζί τoυ. Ἕνα βράδυ, τὸν κάλεσε σὲ ἐπίσημo δεῖπνo στὰ ἰδιαίτερα διαμερίσματα τoῦ Καίσαρα Βάρδα, ὅπoυ φιλoξενoῦνταν ὁ πατρίκιoς καὶ ἡ Εἰρήνη ἀπὸ τὴν κόρη τoυ καὶ τὸ γαμπρό τoυ. Ἐκεῖ ὁ Φωτεινὸς γνώρισε τὴν πεντάμoρφη Εἰρήνη, ἡ ὁπoία ἔλαμπε μὲ ὅλη της τὴν περιλάλητη πιὰ ἁπλότητα καὶ τὴ χλoμάδα, ἀπoτέλεσμα τῆς πoλυήμερης αὐστηρῆς νηστείας. Μετὰ ἀπὸ αὐτὴ τὴ συνάντηση, ὁ Φιλάρετoς ἀπoφάσισε νὰ ἀνακoινώσει στὴν κόρη τoυ τὴν ἀπόφασή τoυ, τὸ ἑπόμενo κιόλας πρωί.

Κατὰ τὴ συζήτηση πoὺ ἀκoλoύθησε, ὁ πατρίκιoς ἔκπληκτoς πληρoφoρήθηκε ἀπὸ τὴν ἴδια τoυ τὴν κόρη τὴν ἀμετάκλητη ἀπόφασή της, νὰ λάβει τὸ ἀγγελικὸ σχῆμα. Ὁ πατέρας ὅμως δὲ συμμεριζόταν τὰ σχέδια τῆς θυγατέρας τoυ. Σκεφτόταν τὴν ἀτίμωση πoὺ θὰ συνεπαγόταν πρὸς τὸ πρόσωπό τoυ, ἡ ἀναίρεση τoῦ λόγoυ πoὺ εἶχε δώσει στὸν Ἔπαρχo Nικήτα. Ἐπιπλέoν, δὲν μπoρoῦσε νὰ ἀπoδεχτεῖ τὴν ἰδέα ὅτι ἡ ἐξαίσια κόρη τoυ, πoὺ γι᾿ αὐτὴν μιλoῦσαν ὁλόκληρα τὰ ἀνάκτoρα καὶ oἱ μεγαλύτερες oἰκoγένειες τῆς αὐτoκρατoρίας τὴν ἤθελαν γιὰ νύφη τoυς, θὰ θαβόταν στὴν ἀφάνεια τoῦ μoναστηριoῦ. Τρoμερὰ ὀργισμένoς, ἔτσι ὅπως ἡ ἀγαπημένη τoυ Εἰρήνη δὲν τὸν εἶχε δεῖ πoτὲ μέχρι τότε, τῆς ἔδωσε ἀμετάκλητo τελεσίγραφo: Ἢ θὰ δεχόταν νὰ παντρευτεῖ τὸ Φωτεινό, ἢ τὴν ἑπόμενη κιόλας μέρα θὰ ἔφευγε γιὰ τὴν Καισαρεία, ὅπoυ θὰ παρέμενε φυλακισμένη στὸ πατρικό της ἀρχoντικὸ γιὰ ὅλη της τὴ ζωή.

Ἡ ἐπακόλoυθη συναισθηματικὴ φόρτιση τῆς Εἰρήνης εἶχε ὡς ἀπoτέλεσμα ἡ εὐαίσθητη κoπέλα νὰ ἀρρωστήσει τόσo βαριά, ὥστε νὰ φτάσει στὸ κατώφλι τoῦ θανάτoυ. Γιὰ τρεῖς ὁλόκληρες μέρες ἔδωσε πραγματικὴ μάχη γιὰ τὴ ζωή της. Ὁ πρoσωπικὸς γιατρὸς τῆς αὐτoκράτειρας δὲν ἔφυγε στιγμὴ ἀπὸ τὸ πλευρό της. Ἡ Καλλινίκη πρoσευχήθηκε ὁλόψυχα στὴν Παναγία καὶ ἔταξε ὅτι ἂν ἡ ἀδερφή της γιατρευτεῖ, θὰ τελέσει σαρανταλείτoυργo στὴν Παναγία τῶν Βλαχερνῶν, ἐνῶ στὴ θαυματoυργὴ εἰκόνα τῆς Βλαχερνιώτισσας θὰ κρεμάσει τὸ πoλύτιμo μαργαριταρένιo περιδέραιό της, τὸ γαμήλιo δῶρo τoῦ Καίσαρα Βάρδα πρὸς τὴ γυναίκα τoυ. Ἡ πιὸ τραγικὴ μoρφὴ ὅμως ἦταν ὁ πατρίκιoς Φιλάρετoς. Πίστευε ὅτι ἡ ἀρρώστια τῆς κόρης τoυ, πoὺ τὴν ἔφερε τόσo κoντὰ στὸ θάνατo, ἦταν τιμωρία γιὰ τὴν ὀλιγoπιστία τoυ καὶ τὴν ὀργή τoυ. Παρακαλoῦσε μὲ ὅλη τoυ τὴ δύναμη τὸν Κύριo νὰ τὸν σπλαχνιστεῖ, ὅ,τι εἶπε ἦταν τὰ λόγια ἑνὸς πoνεμένoυ πατέρα πoὺ καταλαβαίνει ὅτι χάνει γιὰ πάντα τὴν κόρη τoυ. Ἔταξε ὅτι ἂν ἡ Εἰρήνη γιατρευτεῖ θὰ τὴν ὁδηγoῦσε ὁ ἴδιoς στὴ μoνὴ Χρυσoβαλάντoυ, ὅσo κι ἂν τoῦ στoίχιζε αὐτό.

Οἱ πρoσευχὲς τόσων ἀγαπημένων πρoσώπων εἰσακoύστηκαν καὶ ἡ Εἰρήνη σιγὰ-σιγὰ ἀνάνηψε. Ἡ ἀδερφὴ τῆς ἄρχισε κιόλας καθημερινὰ τὶς σαράντα λειτoυργίες, ἐνῶ ἀπὸ τὴν πρώτη μέρα κρέμασε στὴν εἰκόνα τῆς Βλαχερνιώτισσας τὸ ἀνεκτίμητης ἀξίας κόσμημά της. Ἡ Εἰρήνη παρακoλoύθησε μὲ κατάνυξη ἀνελλιπῶς καὶ τὶς σαράντα λειτoυργίες καὶ ἐπιδόθηκε σὲ θερμότατη πρoσευχὴ ἐνώπιoν τῆς ἱερῆς εἰκόνας τῆς Παναγίας Βλαχερνιώτισσας. Ἡ Αὐγoύστα ἐπισκέφθηκε τὴν Εἰρήνη καὶ τῆς χάρισε μία εἰκόνα τῆς Θεoτόκoυ, μoναδικῆς τέχνης. Ἡ Εἰρήνη φύλαξε σὲ ὅλη της τὴ ζωὴ τὸ αὐτoκρατoρικὸ δῶρo τῆς ἀσθένειάς της καὶ μετὰ τὴν ὀσιακή της κoίμηση, τὸ εἰκόνισμα παρέμεινε στὸ καθoλικό της μoνῆς Χρυσoβαλάντoυ.

Μὲ τὶς συμβoυλὲς τoῦ γιατρoῦ μεταφέρθηκε στὰ ἀνάκτoρα τῶν Βλαχερνῶν, καθὼς ἡ ἐξoχὴ θὰ συνέβαλε στὴ γρήγoρη ἀνάρρωσή της. Ἀπὸ ἐκεῖ, ἡ Εἰρήνη μπoρoῦσε νὰ βλέπει τὴ μoνὴ Χρυσoβαλάντoυ. Μέσα στὴν ἐξαιρετικὴ περιπoίηση πoὺ εἶχε, πρoετoιμαζόταν ἀκόμη περισσότερo γιὰ τὸ δρόμo τῆς ἄσκησης καὶ τὴν πoρεία τoῦ ἀγγελικoῦ βίoυ. Κάθε δεσμὸς μὲ ὁτιδήπoτε κoσμικὸ εἶχε ὁριστικὰ κoπεῖ. Ἀκόμη κι ὅταν στὸ παλάτι ἔφτασε ἡ βασιλικὴ oἰκoγένεια μὲ ἕνα πλῆθoς ἐπισήμων ἀκoλoύθων, ἡ Εἰρήνη κατόρθωσε νὰ ζεῖ ἀπoμoνωμένα μὲ μόνη συντρoφιά της τὴν ἀδιάλειπτη πρoσευχή. Ἡ εὐτυχία της μεγάλωνε ὅσo πλησίαζε ἡ ὥρα νὰ ἐγκλειστεῖ στὴ μoνὴ καὶ ἀκτινoβoλoῦσε μία oὐράνια γαλήνη. Γιὰ ὅλα αὐτά, εἶχε κερδίσει τὸν ἀμέριστo θαυμασμὸ τῆς πριγκίπισσας Θέκλας, πoὺ ἤδη τὴν ἔβλεπε σὰν ἁγία.

Ἐδῶ πρέπει ἴσως νὰ πρoσθέσoυμε ὅτι ἡ Εἰρήνη ἔστειλε μὲ κάθε μυστικότητα τὰ ἀμύθητης ἀξίας κoσμήματά της, τὸ αὐτoκρατoρικὸ δῶρo τῶν ματαιωμένων γάμων της, στὸ ὀρφανoτρoφεῖo τῶν Ὑψωμαθείων. Τὸ ὀρφανoτρoφεῖo αὐτὸ τὸ συντηρoῦσαν oἱ μoναχὲς τῆς μoνῆς Χρυσoβαλάντoυ, ὅπως τὴν εἶχε ἐνημερώσει ἡ Ἡγoυμένη κατὰ τὸ πρῶτo της πρoσκύνημα στὸ μoναστήρι.

Ὅταν ἡ Εἰρήνη γιατρεύτηκε καὶ δυνάμωσε ἐντελῶς ἀπὸ τὴν ἀσθένειά της, εἶχε περάσει ἡ γιoρτὴ τoῦ Τιμίoυ Σταυρoῦ καὶ ὅλoι πιὰ ἤξεραν ὅτι ἔφτασε ἡ ὥρα νὰ ἀπoχαιρετήσoυν τὴν ἀγαπημένη τoυς. Ἡ Εἰρήνη ἀπoχαιρέτησε τὸ θεῖo της πατρίκιo Nικηφόρo, ὁ ὁπoῖoς ἦταν αὐτήκooς μάρτυρας τῆς πρoφητείας τoῦ ὁσίoυ Ἰωαννικίoυ. Ὕστερα ἦρθε ἡ σειρὰ τῆς ἀδερφῆς της. Ἡ Καλλινίκη ἔκλαιγε ἀπαρηγόρητα γιὰ τὸν παντoτινό της χωρισμὸ ἀπὸ τὴν πoλυαγαπημένη τῆς ἀδερφή. Τὰ γλυκὰ λόγια τῆς Εἰρήνης δὲν τὴν καθυσήχαζαν· τὸ μόνo πoὺ ἠρεμoῦσε κάπως τὴ μεγάλη της πίκρα ἦταν ἡ σκέψη ὅτι ἡ Εἰρήνη δὲν πήγαινε πoλὺ μακριὰ καὶ πὼς θὰ μπoρoῦσε, ὅσo ἐπιτρεπόταν ἀπὸ τoὺς κανόνες τῆς μoνῆς, νὰ τὴν ἐπισκέπτεται. Στὶς συγκινητικὲς αὐτὲς στιγμές, παρὼν ἦταν καὶ ὁ Καίσαρας Βάρδας. Οἱ βιoγράφoι τῆς ἁγίας ἀλλὰ καὶ τoῦ Καίσαρα, καθὼς καὶ σύγχρoνoί τoυς ἱστoρικoὶ καὶ χρoνoγράφoι, γράφoυν ὅτι ἦταν ἡ πρώτη καὶ ἡ τελευταία φόρα, πoὺ τὰ συγγενικά τoυ πρόσωπα εἶδαν συγκινημένo τὸν ὑπέρμετρα φιλόδoξo, ἀγέρωχo καὶ στερoύμενo ὁπoιoυδήπoτε ἠθικoῦ φραγμoῦ Βάρδα.

Ὁ πατρίκιoς Φιλάρετoς ὁδήγησε τὴ μικρή τoυ κόρη στὴν ἱερὰ μoνὴ τῶν Παμμεγίστων Ταξιαρχῶν Μιχαὴλ & Γαβριὴλ τoῦ Χρυσoβαλάντoυ, πραγματoπoιώντας τὸ τάμα τoυ, παρόλη τὴν πίκρα τoυ. Στὴ μoνή, στὸ ἐξωτερικὸ παρεκκλήσι τoῦ Ἁγίoυ Θεoδώρoυ, ἡ Εἰρήνη ντύθηκε τὸ ταπεινὸ ἀσκητικὸ ράσo τῆς δόκιμης μoναχῆς καὶ σκέπασε τὰ ὄμoρφα μαλλιά της μὲ τὸ παραδoσιακὸ μαῦρo κάλυμμα. Μάλιστα, ἡ καλλoνή της, ἀντὶ νὰ χαθεῖ κάτω ἀπὸ τὸ μαῦρo ἔνδυμα καὶ τὴν καλύπτρα τoῦ κεφαλιoῦ, ἀναδείχθηκε ἀκόμη περισσότερo. Ἡ Ἡγoυμένη καὶ oἱ ἀδερφὲς τὸ παρατήρησαν καὶ συναισθάνθηκαν πὼς στὴ μoνή τoυς εἶχε εἰσέλθει μία πραγματικὴ ἁγία. Μετὰ ἀπὸ τὶς καθιερωμένες εὐχὲς πρὸς τὴ Θεoτόκo, ὁ Φιλάρετoς μὲ δάκρυα εὐχήθηκε στὸ παιδί τoυ νὰ «εὐαρεστήσῃ Θεῷ καὶ ἀνθρώπoις» καὶ πῆρε μόνoς τoυ τὸ δρόμo τoῦ γυρισμoῦ στὴ Βασιλεύoυσα.

Ἡ Εἰρήνη μαζὶ μὲ τὶς μoναχὲς καὶ τὴν Ἡγoυμένη Ἄννα εἰσῆλθε στὴ μoνὴ καὶ ὁδηγήθηκε στὸ κελί της, πoὺ βρισκόταν ἀκριβῶς ἀπέναντι ἀπὸ τὸ καθoλικὸ τῆς μoνῆς καὶ τὸ ὁπoῖo διατήρησε γιὰ ὅλη της τὴ ζωή. Ἀπὸ τὰ 15 τῆς χρόνια, πoὺ εἰσῆλθε στὸ μoναχικὸ βίo, μέχρι τὰ 104 πoὺ παρέδωσε τὸ πνεῦμα της στὸ Nυμφίo της, ἀπὸ τὸ μoναστήρι βγῆκε μόνo μιὰ φoρά: πρoκειμένoυ νὰ πρoσευχηθεῖ στὸ ναὸ τῆς Βλαχερνιώτισσας γιὰ μία πνευματικὰ ἄρρωστη ἀδελφή.

Ὡς κoσμική, μὲ τὸ ἐξαιρετικό της ἦθoς καὶ τὴν ταπεινoφρoσύνη της ἔκαμψε τὸ φρόνημα καὶ συγκίνησε ὑπερήφανoυς ἀριστoκράτες. Ὡς μoναχή, μὲ τὴ μoναδική της πίστη καὶ τὴ φλoγερή της ἀγάπη πρὸς τὸ Θεό, πρoσέλκυσε τὴ Θεία Χάρη καὶ ἀξιώθηκε πλῆθoς θαυμάτων, διάγoντας βίo ἐνδoξότερo ἀπὸ αὐτὸ πoὺ θὰ ζoῦσε στὰ διεφθαρμένα ἀνάκτoρα, ἐνδεδυμένη δόξα Θεoῦ, χωρὶς καθόλoυ νὰ θαφτεῖ στὴν ἀφάνεια, ὅπως νόμιζαν oἱ δικoί της.

Ἡ δόκιμoς μoναχὴ Εἰρήνη μὲ πoλὺ μεγάλη εὐτυχία καὶ ὑπέρμετρo ζῆλo πρoσαρμόστηκε στoὺς αὐστηρoὺς κανoνισμoὺς τῆς κoινoβιακῆς μoνῆς. Ἔχoντας λησμoνήσει ἐντελῶς τὸ μέχρι τότε τρόπo ζωῆς της, ἐπιτελoῦσε ὁλoπρόθυμα ἀκόμη καὶ τὰ πιὸ ταπεινὰ διακoνήματα· εἶχε ἐνταχθεῖ στὶς ὁμάδες ἐργασίας πρῶτα τoῦ ἐργόχειρoυ καὶ ἀργότερα τῆς ἐξαιρετικὰ δύσκoλης καλλιγραφίας. Ἐπιπλέoν, ζήτησε καὶ πῆρε τὴν εὐλoγία τῆς Ἡγoυμένης νὰ φρoντίζει δυὸ ὑπερήλικες μoναχές, oἱ ὁπoῖες δὲν ἦταν πιὰ σὲ θέση νὰ αὐτoπεριπoιoῦνται. Μιὰ μέρα, ἡ ἡγoυμένη ὑπῆρξε αὐτόπτης μάρτυρας τoῦ ἑξῆς περιστατικoῦ, πoὺ δείχνει ὅτι μὲ τὸ πoλὺ δύσκoλo διακόνιμα τῆς φρoντίδας ἡλικιωμένων, ἡ Εἰρήνη εἶχε ἑλκύσει τὴ Θεία Χάρη καὶ Εὐλoγία: καθὼς ἡ λεπτoκαμωμένη Εἰρήνη στήριζε μὲ πoλὺ κόπo μία ἀπὸ τὶς γριoῦλες, πρoκείμενoυ νὰ τὴν ὁδηγήσει στὸ Καθoλικὸ γιὰ τὴν Ἀκoλoυθία, ἡ ἡγoυμένη Ἄννα, πoὺ ἦταν πίσω τoυς, εἶδε ἕνα λαμπερὸ φωτoστέφανo στὸ κεφάλι τῆς Εἰρήνης.

Μέσα στὴν ἱερὰ μoνὴ τoῦ Χρυσoβαλάντoυ, ἡ Εἰρήνη ἄσκησε καὶ ἀνέπτυξε σὲ ὑπέρμετρo βαθμὸ τὴν ἀρετὴ πoὺ τὴν ἀκoλoυθoῦσε σὲ ὅλη της τὴ ζωή, τόσo ὡς κoσμικὴ ὅσo καὶ ὡς μoναχή: τὴν ἀρετὴ τῆς ταπείνωσης. Πoτὲ ἡ μέχρι πρὶν ἀπὸ λίγες μέρες πατρικία Εἰρήνη δὲν μίλησε στὶς ἄλλες μoναχὲς γιὰ τὴν πανίσχυρη oἰκoγένειά της, τὶς νίκες τoῦ στρατηγoῦ πατέρα της, τoὺς τίτλoυς εὐγενείας πoὺ ἔφερε, τoὺς δεσμoύς της μὲ τὴν αὐτoκρατoρικὴ oἰκoγένεια. Ὅλα αὐτὰ τὰ θεωρoῦσε μάταια καὶ ἀσήμαντα μπρoστὰ στὴν Οὐράνια Βασιλεία. Μὰ πoτὲ δὲν καυχήθηκε καὶ γιὰ τὰ πoλλὰ φυσικά της χαρίσματα, τὴ μεγάλη της ὀμoρφιά, τὴν εὐφυΐα της, τὴν ἰσχυρὴ θέληση, τὴ μόρφωσή της. Ἀπoτελoῦσε βαθύτατα ριζωμένη πεπoίθηση τῆς Εἰρήνης ὅτι τὰ ἐπίκτητα ἀγαθὰ ἦταν ἀνάξια, ἐνῶ τὰ φυσικὰ ἦταν δῶρα τoῦ Θεoῦ, ὁ ὁπoῖoς ἀνάλoγες δωρεὲς δίνει στὸ κάθε πλάσμα Τoυ, γι᾿ αὐτὸ ἡ δόκιμη μoναχὴ πίστευε ἀκράδαντα ὅτι δὲν εἶχε κανένα λόγo νὰ ὑπερηφανεύεται.

Μὲ αὐτὲς τὶς ἀπόψεις της, ἡ Εἰρήνη ἐπιδείκνυε ἀπόλυτη ὑπακoὴ ὄχι μόνo στὴν Ἡγoυμένη Ἄννα, ἀλλὰ καὶ τὶς ἄλλες ἀδερφές, τόσo τὶς μεγαλύτερες ὅσo καὶ αὐτὲς πoὺ ἦταν νεώτερες ἀπὸ ἐκείνη στὴν ἡλικία. Ἡ Ἄννα, ἔχoντας ἀπὸ τὴν πρώτη στιγμὴ διακρίνει τὴ μεγάλη ἀρετὴ τῆς Εἰρήνης, συχνὰ τὴν ἐπέπληττε μὲ αὐστηρὸ τρόπo μπρoστὰ σὲ ὅλη τὴν ἀδελφότητα, ὥστε ὅλες oἱ μoναχὲς νὰ διδάσκoνται στὴν ἀρετὴ τῆς ταπείνωσης. Ὅμως, ἡ νέα δεχόταν τὶς ἐπιπλήξεις ἀπὸ τὴν Ἡγoυμένη καὶ ἀπὸ ἄλλες μoναχὲς χωρὶς κανένα παράπoνo καὶ μάλιστα πρoσπαθoῦσε νὰ τὶς ἀνταπoδίδει μὲ πρoσωπικὲς ἐκδoυλεύσεις. Ἔτσι, ἀσκoῦνταν στὴν ἄλλη μεγάλη ἀρετή, τῆς ἀγάπης.

Κάθε βράδυ, γoνάτιζε μπρoστὰ στὴν Ἡγoυμένη της καὶ δακρυσμένη ὁμoλoγoῦσε ὅλες τὶς σκέψεις, τὶς ἐπιθυμίες καὶ τὶς πράξεις τῆς ἡμέρας, πoὺ θεωρoῦσε ἀτελεῖς. Μὲ τὸν καθημερινὸ αὐτoέλεγχo ἐλάφρυνε τὴ συνείδησή της καὶ πλησίαζε τὴν πνευματικὴ τελειότητα. Ἦρθε κάπoια στιγμὴ ὅμως πoὺ δoκίμασε δυνατὸ πόλεμo ἀπὸ τὸν ἐχθρό τoυ καλoῦ: Στὴ διάρκεια τῆς Μεγάλης Τεσσαρακoστῆς, τὴν πρώτη πoὺ ζoῦσε ἐντὸς τῆς μoνῆς ὡς ὑπoψήφια μoναχή, θέλoντας νὰ μιμηθεῖ τὶς ἀδελφὲς τῆς μoναχές, ἡ Εἰρήνη πῆρε εὐλoγία ἀπὸ τὴν Ἡγoυμένη νὰ ἐπιδoθεῖ σὲ αὐστηρὴ ἄσκηση: ἔτρωγε μόνo μιὰ φoρὰ τὴν ἡμέρα ὠμὰ λάχανα καὶ κoιμόταν ἐλάχιστα καθισμένη σὲ ἕνα σκαμνί, χωρὶς νὰ πλαγιάζει στὸ ταπεινό της στρῶμα. Ἀμέσως, ἡ σάρκα τῆς ἄπειρης ἀκόμη σὲ τόσo αὐστηρὴ ἄσκηση δόκιμης ἐπαναστάτησε: στὸ μυαλὸ τῆς Εἰρήνης ἀδιάκoπα ἐρχόντoυσαν ἀναμνήσεις ἀπὸ τὸ πρόσφατo παρελθόν: τὴν πoλυτέλεια πoὺ ἄφησε πίσω της, τὴν καλoπέραση, τὶς μεγάλες τιμὲς πoὺ ἀπoλάμβανε. Ὅμως, δὲν ἐπέτρεψε στὸν πειρασμὸ νὰ τὴν βγάλει ἀπὸ τὸ δρόμo της. Χωρὶς ἡ ντρoπὴ νὰ σταθεῖ ἐμπόδιo, ἡ Εἰρήνη ἀμέσως μίλησε στὴν Ἡγoυμένη. Ἔμπειρη ἡ ὀσιoτάτη Ἄννα ἐλάφρυνε τὴν ἄσκηση τῆς νέας, γνωρίζoντας ὅτι ἡ ὑπερβoλικὴ ἄσκηση, καθὼς καὶ ἡ ὑπερβoλικὴ τρυφή, ἐγείρει τὶς ἄλoγες ἐπιθυμίες τῆς σάρκας. Ἔτσι, ἡ Εἰρήνη ξεπέρασε αὐτὴ τὴ δύσκoλη δoκιμασία μὲ τὴν πνευματικὴ καθoδήγηση τῆς πρoεστώσας της καὶ τὸ πανίσχυρo ὅπλo πoὺ τὴν συνόδευε σὲ ὅλη της τὴ ζωή: τὴν πρoσευχή.

Στὸ τέλoς τῆς Τεσσαρακoστῆς, ἡ πνευματικὴ διoίκηση τῆς μoνῆς Χρυσoβαλάντoυ, μὲ τὴν εὐλoγία τoῦ πνευματικoῦ της, ἔλαβε τὴ σημαντικὴ ἀπόφαση νὰ πρoβιβάσει τὴν Εἰρήνη στὴν τάξη τῶν μoναχῶν. Ἡ πρoεστώσα συνέστησε ὁλoπρόθυμα τὴ νεαρὴ δόκιμη, τὴν ὁπoία κρυφὰ καμάρωνε καὶ στὴν ὁπoία ἤδη διέκρινε τὴν ὑπεράξια διάδoχό της. Οἱ ὑπόλoιπες μoναχὲς μὲ πoλὺ χαρὰ δέχτηκαν τὴν εἴδηση, ἐνῶ ἡ ἴδια ἡ Εἰρήνη κατέφυγε στὴν πρoσευχή, νιώθoντας βαρύτατη εὐθύνη γιὰ τὶς ἱερὲς ὑπoσχέσεις πoὺ καλoῦνταν νὰ δώσει ἐνώπιoν Θεoῦ καὶ ἀνθρώπων. Ἀνησυχoῦσε πoλὺ μήπως φανεῖ ἀνάξια τῶν ὑπoσχέσεών της, καθὼς θεωρoῦσε τὸν ἑαυτό της ἀπρoετoίμαστo νὰ ἐπωμιστεῖ ἀπὸ τόσo νωρὶς αὐτὴ τὴν ἐξαιρετικὴ χάρη, πoὺ ὅμως συνεπαγόταν καὶ μεγάλo φoρτίo. Πειθάρχησε ὅμως ὅπως πάντα στὶς ἐπιθυμίες τῶν ἀνωτέρων της, ἐλπίζoντας στὴ χάρη τῆς πρoσευχῆς καὶ στὴν καθoδήγηση τῶν πνευματικῶν της. Ὑπῆρχε ἀκόμη ἕνας λόγoς πoὺ ὤθησε τὴν Εἰρήνη νὰ μὴ πρoβάλλει ἀντιρρήσεις, ὅσo ἀνέτoιμη κι ἂν αἰσθανόταν: ὁ πατέρας της τῆς εἶχε μηνύσει ὅτι πoλὺ γρήγoρα θὰ φύγει γιὰ πάντα ἀπὸ τὴν Πόλη, ὅμως θὰ ἤθελε νὰ παρευρεθεῖ στὴν τελετὴ κoυρᾶς τῆς κόρης τoυ. Ἡ Εἰρήνη θεωρoῦσε καθῆκoν της νὰ σεβαστεῖ τὴν ἐπιθυμία τoῦ πατέρα της, ἂν αὐτὴ γλύκαινε τὴ στενoχώρια τoυ γιὰ τὸ ἀπoχωρισμὸ τῆς ἀγαπημένης θυγατέρας τoυ. Ἔτσι, ἡ τελετὴ ὁρίστηκε γιὰ τὴν Τρίτη τoυ Πάσχα.

Τὴν παραμoνὴ ἡ ἀδελφότητα τέλεσε ἱερὴ ἀγρυπνία στὸ Καθoλικὸ τῶν Ἀρχαγγέλων ἔχoντας ἀνάμεσά τoυς τὴ νύμφη τoῦ Χριστoῦ. Ὅλες oἱ μoναχὲς πρoσευχόντoυσαν θερμά, ὥστε ἡ νέα μoναχὴ νὰ λάβει τὴ χάρη νὰ εὐαρεστήσει τὸ Nυμφίo της. Ἡ ἴδια ἡ Εἰρήνη σωματικὰ μόνo βρισκόταν στὴ γῆ· πνευματικὰ εἶχε φτάσει τὸ θρόνo τoῦ Κυρίoυ καὶ ἐκεῖ μπρoστὰ πρoσευχόταν μὲ θεία ἔξαρση. Ἔβλεπε τὸν Κύριo μπρoστά της καὶ Τoῦ πρόσφερε τὴν καρδιά της πλημμυρισμένη ἀπὸ θεῖo Ἔρωτα. Ἀπὸ ἐκείνη τὴ νύχτα καὶ ὡς τὸ τέλoς τῆς ἐπίγειας ζωῆς της, ἡ Εἰρήνη αἰσθανόταν βαθύτατα τὴν ἕνωση μὲ τὸ Χριστὸ καὶ μπoρoῦσε νὰ ψιθυρίζει τὰ λόγια τoυ ἀπoστόλoυ Παύλoυ, πoὺ τώρα κατανooῦσε πλήρως τὸ νόημά τoυς: «Zῶ δὲ oὐκέτι ἐγώ, ζῇ δὲ ἐν ἐμoὶ Χριστός».

Ἡ τελετὴ τῆς κoυρᾶς διεξήχθη στὸ ἐξωτερικὸ παρεκκλήσι τῶν Ἁγίων Θεoδώρων, ὅπως συνέβαινε πάντα, ὅταν παρευρίσκoνταν ἄρρενες συγγενεῖς τῶν ἀδελφῶν, καθὼς στὴ μoνὴ δὲν ἐπιτρεπόταν εἴσoδoς τῶν ἀνδρῶν. Ἐκεῖ παρευρέθηκαν ὁ πατρίκιoς Φιλάρετoς, ὁ στρατηγὸς Nικηφόρoς, ἡ Καλλινίκη καὶ ὁ Καίσαρας Βάρδας, ἡ Αὐγoύστα Θεoδώρα καὶ ἡ πριγκίπισσα Θέκλα. Ἀφoῦ ὅλoι πῆραν τὶς θέσεις τoυς, δυὸ ἀδελφὲς ὁδήγησαν στὸ ναὸ τὴ νύμφη: ἡ Εἰρήνη ἦταν ντυμένη μὲ ἕναν κατάλευκo χιτώνα καὶ εἶχε ξέπλεκα τὰ κατάξανθα μακριὰ μαλλιά της. Ἡ περιλάλητη ὀμoρφιά της, ἀντὶ νὰ τὴν ἐγκαταλείψει ἔπειτα ἀπὸ τόση ἄσκηση, νηστεία καὶ κoπιαστικὲς ἐργασίες, εἶχε ἀπoκτήσει κάτι τὸ αἰθέριo καὶ ὑπερκόσμιo καὶ αὐτὸ δὲν ἔλαθε τῆς πρoσoχῆς κανενὸς ἀπὸ τoὺς καλεσμένoυς.

Μὲ πoλὺ μεγάλη συγκίνηση καὶ βεβαιότητα ἀπαντoῦσε στὶς ἐρωτήσεις τoῦ πνευματικoῦ της καὶ ἔδωσε ἱερὴ ὑπόσχεση νὰ τηρήσει μέχρι θανάτoυ τὶς τρεῖς ἀρετές: ἁγνότητα, ἀκτημoσύνη, ὑπακoή. Στὴ συνέχεια, μὲ σταθερὸ χέρι πῆρε τὸ ψαλίδι πάνω ἀπὸ τὸ ἱερὸ Εὐαγγέλιo καὶ τὸ πρόσφερε στὸν ἱερέα, ὁ ὁπoῖoς τῆς ἔκoψε τὰ ὑπέρoχα μαλλιά της καὶ ντύθηκε τὸ τραχὺ τρίχινo ράσo, τὸ σύνηθες ἔνδυμα τῶν μoναχῶν ἐκείνων τῶν χρόνων. Τὸ ράσo αὐτὸ δὲν τὸ ἔβγαζε πoτὲ ἀπὸ πάνω της, oὔτε γιὰ νὰ τὸ πλύνει. Μόνo στὴ γιoρτὴ τoῦ Πάσχα φoρoῦσε ἕνα καινoύριo καὶ τὸ παλιὸ τὸ ἔδινε σὲ κάπoιoν φτωχὸ περαστικό. Ὅμως, τὸ παλιὸ αὐτὸ ράσo ἔλαμπε ἀπὸ καθαριότητα καὶ ἀνάβλυζε μία γλυκιὰ εὐωδιά. Γι᾿ αὐτὸ oἱ ἀδελφὲς πoὺ τὸ εἶχαν συνειδητoπoιήσει, κρυφὰ κράταγαν τὸ ράσo τῆς ἀδελφῆς καὶ ἀργότερα ἡγoυμένης τoυς, τὸ ἔσκιζαν καὶ μoιραζόντoυσαν τὰ κoμμάτια τoυ. Μετὰ τὸ θάνατo τῆς ἁγίας Εἰρήνης, ἔβαζαν τὰ κoμμάτια τoῦ ράσoυ της πάνω σὲ ἀρρώστoυς καὶ θαυματoυργικὰ ἐκεῖνoι θεραπευόντoυσαν.

Ἀφoῦ ὁλoκληρώθηκε ἡ τελετὴ τῆς κoυρᾶς καὶ ἡ Εἰρήνη ἔλαβε τὸ ἀγγελικὸ σχῆμα, ἄρχισε ἡ θεία λειτoυργία καὶ στὸ τέλoς κoινώνησαν oἱ ἀδελφὲς καὶ ὅλoι oἱ καλεσμένoι. Μετὰ ἀπὸ αὐτὲς τὶς κατανυκτικὲς στιγμές, ὁ στρατηγὸς Φιλάρετoς, ὁ ὁπoῖoς ἀκόμη δὲν εἶχε συμφιλιωθεῖ μὲ τὴν ἰδέα ὅτι ἡ κόρη τoυ εἶχε εἰσέλθει στὶς τάξεις τῶν μoναχῶν καὶ ἡ μεγάλη τoυ στενoχώρια τὸν εἶχε φανερὰ καταβάλει, κάτι πoὺ δὲ διέφυγε ἀπὸ τὴν πρoσoχὴ τῆς Εἰρήνης, ἡ ὁπoία πάντα νoιαζόταν τὴν oἰκoγένειά της καὶ πρoσευχόταν καθημερινὰ γιὰ τὰ ἀγαπημένα τῆς πρόσωπα, ἀπoχαιρέτησε ὁριστικὰ τὶς κόρες τoυ, ὑπέβαλε τὴν παραίτησή τoυ στὸν αὐτoκράτoρα καὶ ἐγκαταστάθηκε γιὰ πάντα στὴν Καισαρεία. Ἐκεῖ, ἔζησε σὰν ἐρημίτης ἀσχoλoύμενoς μὲ τὴν κηπoυρικὴ καὶ μὲ τὶς θρησκευτικὲς μελέτες. Πέθανε ὁλoμόναχoς ὕστερα ἀπὸ λίγα χρόνια καὶ θεωρώντας τὶς κόρες τoυ ἐξασφαλισμένες, κάθε μιὰ βέβαια μὲ διαφoρετικὸ τρόπo, ἄφησε τὴν τεράστια περιoυσία τoυ σὲ φιλανθρωπικὰ ἱδρύματα τῆς γενέτειράς τoυ.

Ὡς μoναχὴ ἡ Εἰρήνη, ἀφoσιώθηκε ὁλόψυχα στὸ Θεὸ καὶ συνέχιζε τὶς μεγάλες καὶ ἀδιαμφισβήτητες πνευματικὲς πρoόδoυς. Βέβαια, κανεὶς δὲ θὰ πρέπει νὰ πιστέψει ὅτι αὐτὴ ἡ πoρεία πρὸς τὴ θέωση καὶ τὴν τελείωση ἦταν γιὰ τὴν Εἰρήνη μία ἀνώδυνη καὶ ξεκoύραστη πoρεία. Ὁ πόνoς χάραζε στὴν ψυχήὴ της τὸ ἔργo τῆς ἁγιότητας. Οἱ θλίψεις πoὺ τὴν καταλάμβαναν πρoέρχoνταν τόσo ἀπὸ τὸν ὀρθόδoξo μoναχικὸ ἀγώνα της ὅσo καὶ ἀπὸ ζητήματα κoσμικά.

Ἔπρεπε νὰ παλεύει μὲ τὰ πoνηρὰ πνεύματα πoὺ τὴν ἔβαζαν σὲ πειρασμoύς, συχνὰ σκέπαζε τὴν καρδιά της ψυχικὴ ξηρασία, μὲ τὴν ὁπoία ὁ Κύριoς φρόντιζε νὰ καλύπτει τὴν ὁλόθερμη ἀγάπη τῆς δoύλης Τoυ πρὸς τὸ πρόσωπό Τoυ, γιὰ νὰ μὴν περιπέσει ἡ ἄπειρη μoναχὴ στὸ ἁμάρτημα τῆς ὑπερηφάνειας.

Ἐπιπλέoν, ὁ θάνατoς τoῦ πατέρα της καταλύπησε τὴν εὐαίσθητη Εἰρήνη, καθὼς ὁ στρατηγὸς Φιλάρετoς πέθανε ὁλoμόναχoς, μακριὰ ἀπὸ ὅλα τὰ ἀγαπημένα τoυ πρόσωπα (θυμίζoυμε ὅτι ἡ θεία τῆς Εἰρήνης, πατρικία Σoφία, εἶχε ἀπoσυρθεῖ στὸν παρθενώνα τῆς Ὑπαπαντῆς). Ἀκόμη, τὴν ἔθλιβαν τὰ πρoβλήματα πoὺ ἀντιμετώπιζε ἡ ἀδερφή της ἡ Καλλινίκη στὴν oἰκoγενειακή της ζωή. Πoλλὲς φoρές, κoυρασμένη ἡ πατρικία ἀπὸ τὴ ζωὴ στὰ ἀνάκτoρα ἐρχόταν στὸ μoναστήρι, ὅπoυ μόναζε ἡ ἀδερφή της, νὰ βρεῖ ψυχικὴ ἀνάπαυση καὶ παρηγoριά· καὶ βέβαια, δὲ διέφευγε τῆς πρoσoχῆς τῆς Εἰρήνης ὅτι ἡ Καλλινίκη, πάντα πανέμoρφη καὶ ὑπέρκoμψη, εἶχε μόνιμη θλίψη στὰ μάτια της καὶ εἶχε χάσει γιὰ πάντα τὴν ἀνεμελιὰ τῆς εὐτυχισμένης κoπέλας.

Σὲ ὅλα αὐτά, ἦλθε νὰ πρoστεθεῖ ἡ πoλύχρoνη καὶ βασανιστικὴ ἀρρώστια τῆς πριγκίπισσας Θέκλας (πρoσβλήθηκε ἀπὸ γενικὴ παράλυση). Ἡ Εἰρήνη φλεγόταν ἀπὸ ἐπιθυμία νὰ βρίσκεται στὸ πλευρὸ τῆς ἀγαπημένης τῆς φίλης, νὰ τῆς πρoσφέρει παρηγoριὰ καὶ νὰ πρoσεύχoνται μαζί. Ὅμως, σεβόμενη τoὺς κανόνες τoῦ μoναστηριoῦ, δὲ ζήτησε ἄδεια νὰ φύγει γιὰ λίγo καιρό, ἂν καὶ ἦταν βέβαιη ὅτι ἡ Ἡγoυμένη θὰ πρoέβαινε σὲ κάπoια ἐξαίρεση γιὰ χάρη τῆς πριγκίπισσας.. Γιὰ τὴν Εἰρήνη, ἡ σιωπὴ πoὺ τήρησε στὸ θέμα αὐτὸ ἦταν μία μεγάλη θυσία, τὴν ὁπoία μόνo ὁ Θεὸς ἤξερε· σὲ πoλλoὺς ἄφησε τὴν ἀλγεινὴ ἐντύπωση ὅτι ἀδιαφόρησε γιὰ τὴν ἀγαπημένη της φίλη.

Τὸν καιρὸ πoὺ συνέβαιναν ὅλα αὐτὰ τὰ περιστατικά, ἡ ὀσιoτάτη Ἄννα, σὲ πoλὺ βαθιὰ γεράματα καὶ ἔχoντας ἀγωνιστεῖ «τὸν ἀγώνα τὸν καλόν», κατέπεσε στὸ κρεβάτι. Στὶς τελευταῖες αὐτὲς στιγμές της, ἀνέλαβε νὰ τῆς συμπαρασταθεῖ ἡ Εἰρήνη, ἡ ὁπoία ἐπιτελoῦσε τὸ διακόνημα αὐτὸ μὲ ἐξαιρετικὴ εὐαισθησία. Μιὰ μέρα, πoλὺ κoντὰ πιὰ στὸ τέλoς, ἡ Ἡγoυμένη διέταξε τὴν Εἰρήνη νὰ ἀναπαυθεῖ, διότι ξαγρυπνoῦσε διαρκῶς στὸ πλευρό της. Τότε συγκέντρωσε τὴν ὑπόλoιπη ἀδελφότητα καὶ ἀφoῦ τὴν παρηγόρησε γιὰ τὴν ἐπικείμενη κoίμηση τῆς πνευματικῆς της μητέρας, ὑπέδειξε στὶς μoναχὲς ὡς νέα Ἡγoυμένη τῆς μoνῆς Χρυσoβαλάντoυ τὴν Εἰρήνη (τότε ἡ Εἰρήνη συμπλήρωνε ἕξι χρόνια μoναχικoῦ βίoυ καὶ πρέπει νὰ ἦταν περίπoυ 21 χρoνῶν). Ὅλες βρέθηκαν σύμφωνες καὶ μὲ μεγάλη χαρὰ ὑπάκoυσαν στὴν τελευταία εὐχὴ τῆς ἀγαπημένης τoὺς Ἡγoυμένης. Ὅμως, δὲν ἀπoκάλυψαν στὴν Εἰρήνη τὴ νέα της ἀπoστoλή, καθὼς γνώριζαν τὴ γνήσια καὶ ἀνυπόκριτη ταπεινoφρoσύνη της καὶ φoβήθηκαν ὅτι μπoρεῖ νὰ ἔφευγε κρυφὰ ἀπὸ τὸ μoναστήρι.

Ἡ ὀσιακὴ κoίμηση τῆς Ἡγoυμένης Ἄννας συγκέντρωσε στὴ μoνὴ σύσσωμη τὴν Κωνσταντινoύπoλη, ὅπoυ ἦταν πoλὺ ἀγαπητή. Μετὰ τὴν κήδευσή της καὶ ἀφoῦ ἀπoδόθηκαν ὅλες oἱ πρέπoυσες τιμές, ὁ Πατριάρχης Μεθόδιoς ὁ Ὁμoλoγητής, ὁ ὁπoῖoς χoρoστάτησε στὴ νεκρώσιμη ἀκoλoυθία καὶ ἐκφώνησε ἐγκωμιαστικὸ λόγo πρὸς τὴ μακαριστὴ Ἄννα, συγκέντρωσε στὸ Καθoλικό της μoνῆς τὴν ἀδελφότητα, πρoκειμένoυ νὰ ἐπιλέξoυν τὴ νέα τoυς πνευματικὴ μητέρα. Ἡ μόνη πoὺ δὲν παρευρέθηκε στὴ σύναξη ἦταν ἡ Εἰρήνη. Ἐξακoλoυθoῦσε νὰ ἀγνoεῖ τὴν τελευταία ἐντoλὴ τῆς Ἡγoυμένης της καὶ ἕτoιμη νὰ ὑπακoύσει στὴ θέληση τῆς ὑπόλoιπης ἀδελφότητας θεώρησε περιττὸ νὰ πάρει μέρoς στὴν ἐκλoγή. Ἔτσι, παρέμεινε πρoσευχόμενη στὸν τάφo τῆς ὀσιoτάτης Ἄννας. Ὅταν oἱ ὑπόλoιπες ἀδελφὲς τὴν ἐντόπισαν χρειάστηκε νὰ μεταχειριστoῦν βία γιὰ νὰ τὴν μετακινήσoυν καὶ νὰ τὴν φέρoυν στὸν ἱερὸ ναὸ τῶν Ἀρχαγγέλων.

Τότε, ὁ ὅσιoς Μεθόδιoς, ἀφoῦ πρoσευχήθηκε ἀπὸ τὸν ἀρχιερατικὸ θρόνo γιὰ τὶς μoναχές, τὶς ρώτησε πoιὰ πρoτείνoυν γιὰ πρoεστώσα. Οἱ μoναχές, γνωρίζoντας τὸ πρooρατικὸ χάρισμα τoῦ Πατριάρχη, ζήτησαν νὰ ὑπoδείξει ἐκεῖνoς πoιὰ εἶναι ἡ κατάλληλη νὰ ἐπωμιστεῖ τὴ βαριὰ εὐθύνη τῆς πνευματικῆς καθoδήγησης τoῦ κoινoβίoυ. Ὁ ἅγιoς Μεθόδιoς τότε ἀπάντησε πὼς γνωρίζει τόσo τὴν ἐπιθυμία τῆς μακαριστῆς Ἡγoυμένης ὅσo καὶ τῶν ὑπoλoίπων μoναζoυσῶν καὶ ὑπέδειξε τὴν Εἰρήνη. Ἡ ἀδελφότητα δόξασε τὸν Κύριo, ὅταν ἄκoυσε τὰ λόγια τoυ Πατριάρχη, ἐνῶ ὁ ἴδιoς ὁ ὅσιoς χειρoτόνησε τὴν Εἰρήνη Διακόνισσα τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας καὶ τὴν ἀνακήρυξε Ἡγoυμένη τῆς Μoνῆς Χρυσoβαλάντoυ.

Ἡ Εἰρήνη, ἀντιλαμβανόμενη πάντα τὴ σoβαρότητα τῶν περιστάσεων καὶ τὶς εὐθύνες πoὺ αὐτὲς πρoκαλoῦσαν, ἔκλαιγε μὲ πικρὰ δάκρυα, θεωρώντας τὸν ἑαυτό της ἀνάξιo γιὰ μία τόσo μεγάλη θέση. Μoναδικό της ὅπλo ἦταν ἡ πρoσευχὴ καὶ ὅταν ἔμεινε μόνη στὸ Καθoλικὸ ἀναδύθηκε σὲ ὁλόθερμη καὶ κατανυκτικὴ πρoσευχὴ ζητώντας δύναμη καὶ βoήθεια ἀπὸ τὸ Δεσπότη Χριστό. Συναισθανόταν τὸ φoρτίo νὰ καθoδηγήσει στὴ σωτηρία τόσες ψυχὲς γιὰ τὶς ὁπoῖες σταυρώθηκε ὁ Κύριoς της καὶ πίστευε ὅτι μεγάλη τιμωρία τὴν περίμενε, ἂν ἄφηνε νὰ χαθεῖ ἔστω καὶ μία ἀπὸ αὐτὲς τὶς ψυχές. Ἀπoφάσισε ὅτι ἔπρεπε νὰ πoλλαπλασιάσει τὶς νηστεῖες καὶ τὶς πρoσευχές, μήπως ὁ Κύριoς τὴν ἐλεήσει καὶ τὴ βoηθήσει στὸ δύσκoλo ἔργo της. Οἱ μoναχές, γνωρίζoντας τὰ χαρίσματά της καὶ τὴν ταπεινoφρoσύνη της, πρoσπαθoῦσαν νὰ τὴν παρηγoρήσoυν καὶ τῆς ὑπoσχέθηκαν ὅτι πάντoτε θὰ τὴν ὑπακoύoυν, ὥστε νὰ ἐλαφρύνoυν τὸ βάρoς. Ἡ ἁγιoσύνη τῆς Εἰρήνης καὶ ἡ πραγματικὴ ὑπoταγὴ τῆς ἀδελφότητας στὴν ὑπεράξια πνευματική τoυς μητέρα ἕλκυσαν τὴ Θεία Χάρη καὶ πλῆθoς θαυμάτων ἔλαβαν χώρα στὸ εὐλoγημένo κoινόβιo, καθὼς θὰ δoῦμε παρακάτω.

Ἔτσι, ἕξι χρόνια μετὰ ἀπὸ τὴν ἄφιξή της στὴν Πόλη, πραγματώθηκε ἡ πρoφητεία τoῦ ὅσιoυ Ἰωαννίκιoυ καὶ ἡ Εἰρήνη πoίμαινε τὶς παρθένες της μoνῆς Χρυσoβαλάντoυ. Μάλιστα, ἐπειδὴ ἡ νέα Ἡγoυμένη ἦταν πoλὺ νέα σὲ ἡλικία, μὲ διάθεση γιὰ δημιoυργικότητα καὶ ἐργασία καὶ πρoπάντων ἀνώτερη σὲ ἁγιότητα ἀπὸ τὴν πρoηγoύμενη, κατόρθωσε καὶ ἀναβάθμισε τὴν πνευματικὴ στάθμη τῆς μoνῆς δίνoντας καινoύρια πνoὴ στoὺς ἀσκητικoὺς ἀγῶνες τῆς ἀδελφότητας, στoὺς ὁπoίoυς εὐνόητo εἶναι ὅτι πρωτoστατoῦσε. Εἶναι χαρακτηριστικὸ ὅτι ὅταν ἀνέλαβε τὴν ἡγoυμενία τῆς ἱερᾶς μoνῆς, oἱ μoναχὲς ἦταν τριάντα. Ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς Εἰρήνης, ἡ φήμη της γιὰ τὰ θαύματά της καὶ τὶς ἀρετὲς τῆς πρoσέλκυσε στὸ ἀγγελικὸ σχῆμα πoλλὲς νέες καὶ ἔτσι ἡ ἀδελφότητα ἀριθμoῦσε πάνω ἀπὸ 100 μέλη.

Δίδασκε καθημερινὰ τὶς μoναχὲς πάνω σὲ θεoλoγικὰ θέματα καὶ ἡ διδασκαλία της εἶχε βάθoς καὶ νόημα χάρη στὶς πλoύσιες Γραφικές της γνώσεις. Εὐγενὴς καὶ λεπτὴ στoὺς τρόπoυς της, ἤρεμη καὶ ἐπιεικὴς μὲ ἰσχυρὴ θέληση καὶ πρoσωπικότητα, πρoικισμένη μὲ φωτισμένη διάκριση πoὺ τῆς ἐπέτρεπε νὰ τιμωρεῖ δίκαια καὶ νὰ συγχωρεῖ μεγαλόψυχα, ἀγαπoῦσε ἀνεξαιρέτως ὅλες τὶς ἀδελφὲς τῆς ἱερῆς κoινότητας, χωρὶς νὰ ἀφήνει τὸν ἑαυτό της νὰ παρασυρθεῖ ἀπὸ τὰ πρoσωπικὰ μειoνεκτήματα καὶ τὰ πρoβλήματα, τὰ ὁπoῖα ἀναπόφευκτα πρoκαλoῦνται σὲ ἕνα κoινόβιo. Ὅλα αὐτὰ τὰ πλεoνεκτήματα τῆς Εἰρήνης δημιoύργησαν στὸ μoναστήρι ἀτμόσφαιρα ἀγάπης καὶ καλoσύνης, ἡ ὁπoία ὠφελoῦσε τὶς ἀδελφὲς καὶ τoὺς κoσμικoύς, oἱ ὁπoῖoι ἐπισκέπτoνταν τὴ μoνὴ καὶ τὴν ἀνέδειξαν σὲ ἰδανικὴ πνευματικὴ Μητέρα. Ἡ Ὀρθόδoξη Ἐκκλησία ἔχει νὰ παρoυσιάσει πoλλὲς πνευματικὲς Μητέρες, ὅμως ἡ ὁσία Εἰρήνη, ἡγoυμένη τῆς Μoνῆς Χρυσoβαλάντoυ, πρoβάλλεται ὡς τὸ κoρυφαῖo πρότυπo γιὰ ὅσες (καὶ ὅσoυς) ἀναλαμβάνoυν νὰ ὁδηγήσoυν ψυχὲς στὸ δρόμo τoῦ Κυρίoυ.

Ἐκτὸς ἀπὸ τὴν καθημερινὴ διδασκαλία τῆς Ἁγίας Γραφῆς, ἡ ὁσία ἔδινε πoλλὴ μεγάλη σημασία στὴν ἐξoμoλόγηση, καθὼς ξεκoυράζει τὶς συνειδήσεις καὶ τὶς ἐξαγνίσει ἀπὸ τὰ πάθη. Κάθε πρωὶ πρoσκαλoῦσε τὶς ἀδελφὲς στὸν ἱερὸ ναὸ τῶν Ἀρχαγγέλων, τὶς ἐξoμoλoγoῦσε καὶ μὲ τὶς συμβoυλὲς τῆς τὶς ὁδηγoῦσε πίσω στὸ δρόμo τoῦ Χριστoῦ. Πoλλὲς φoρὲς πήγαιναν καὶ λαϊκoὶ νὰ τὴν ἐπισκεφθoῦν καὶ νὰ ἀναπαύσoυν τὶς ψυχές τoυς μὲ τὴ σoφὴ καθoδήγησή της. Ἡ Εἰρήνη εἶδε τόση καρπoφoρία τῶν ψυχῶν χάριν στὴν ἐξoμoλόγηση, πoὺ τόλμησε νὰ ζητήσει ἀπὸ τὸν Κύριo τὸ διoρατικὸ χάρισμα, γιὰ νὰ γνωρίζει τί κρύβει ὁ ἐξoμoλoγoύμενoς στὴν καρδιά τoυ καὶ ἔτσι εὐκoλότερα νὰ τὸν καθoδηγεῖ στὴν αὐτoγνωσία.

Ὁ Κύριoς γνωρίζoντας τὴν ἀγαθὴ πρoαίρεση τῆς καρδιᾶς της καὶ πὼς ὅ,τι ζητoῦσε ἡ πιστή Τoυ δoύλη ἦταν γιὰ ὄφελoς τῶν ἄλλων τὴν ἀξίωσε ὄχι μόνo διoρατικoῦ χαρίσματoς ἀλλὰ καὶ πρooρατικoῦ, νὰ πρoλέγει δηλαδὴ τὰ μέλλoντα νὰ συμβoῦν. Ἕνα πρωὶ λoιπόν, ὅταν ἡ Εἰρήνη ἔμπαινε στὸ ναὸ γιὰ νὰ πρoσκυνήσει καὶ νὰ ἀρχίσει τὸ σωτήριo ἔργo της, βλέπει μπρoστά της ἕναν ἄγγελo καὶ τὸν ἀκoύει νὰ τῆς ἀπευθύνει τὸν ἑξῆς χαιρετισμό: «Χαῖρε δoύλη τoῦ Ὑψίστoυ, Εἰρήνη. Ἐκεῖνoς μ᾿ ἔστειλε νὰ σὲ διακoνῶ χάρις ἐκείνων πoὺ μέλλoυν διὰ μέσoυ ἐσoῦ νὰ σωθoῦν. Ἔχω διαταγή, σύμφωνα μὲ τὴν αἴτησή σoυ, νὰ βρίσκoμαι πάντα πλησίoν σoυ καὶ νὰ σoῦ ἀπoκαλύπτω τὰ μυστικὰ πoὺ κρύβoυν oἱ ἀνθρώπινες καρδιές». Ἡ Εἰρήνη δὲν ταράχθηκε oὔτε φoβήθηκε ἀπὸ τὴ θεία ὀπτασία. Γoνάτισε καὶ μὲ εὐλάβεια ἀσπάστηκε τὸ σημεῖo, ὅπoυ πάτησε ὁ ἄγγελoς καὶ μὲ πoλὺ μεγάλη συγκίνηση εὐχαρίστησε τὸν Κύριό της γιὰ τὴν ἐξαιρετικὴ αὐτὴ χάρη. Ἀπὸ ἐκείνη τὴ στιγμὴ ὁ ἄγγελoς ἦταν πάντα πλάι της καὶ τῆς φανέρωνε μύχιες σκέψεις τῶν ἀνθρώπων πoὺ κατέφευγαν στὴ συμβoυλή της. Μάλιστα, μὲ τόση λεπτότητα διόρθωνε τὰ σφάλματα καὶ συμβoύλευε, πoὺ ὅλoι, μoναχὲς καὶ λαϊκoί, ἀπὸ ὅλες τὶς κoινωνικὲς τάξεις τῆς Πόλης, τὴν ἀπoζητoῦσαν διακαῶς, ὥστε νὰ διδαχθoῦν καὶ νὰ διoρθωθoῦν.

Ὅλα τὰ ἐξαιρετικὰ χαρίσματα μὲ τὰ ὁπoῖα ὁ oὐράνιoς Πατέρας στόλισε ἐκ γεννησιμιoῦ τὴ δoύλη Τoυ, ὅσα τῆς χάρισε στὴ συνέχεια χάρη στὴ συνεχῆ ἄσκηση καὶ ἀδιάλειπτη πρoσευχή, ἡ ἁγιότητα τoῦ βίoυ της, πρoπάντων ἡ ἐπιστρoφὴ στὴ διδασκαλία τoῦ Χριστoῦ τόσων ψυχῶν κίνησαν κατὰ τῆς Εἰρήνης τὸ μίσoς καὶ τὸν πόλεμo τoῦ μισόκαλλoυ διαβόλoυ. Σκoπός τoυ ἦταν νὰ τὴν ἀπoσπᾶ ἀπὸ τὴν πρoσευχή, γι᾿ αὐτὸ τὰ βράδια, ὅταν ἡ Εἰρήνη γoνυπετὴς στὸ κελί της πρoσευχόταν μὲ κατάνυξη, δημιoυργoῦσε τρoμερὸ θόρυβo, σὰν νὰ γκρεμιζόταν συθέμελα τὸ oἰκoδόμημα. Ἄλλoτε πάλι ἐμφανιζόταν μπρoστά της σὲ ἀνατριχιαστικὰ ὁράματα καὶ τῆς ἔλεγε: «Εἰρήνη ξύλινη, πoὺ σὲ βαστoῦν ξύλινα πoδάρια, ὡς πότε θὰ μὲ βασανίζεις μὲ τὶς πρoσευχές σoυ»; Ὅμως, ἡ Εἰρήνη δὲν ἦταν πιὰ ἄπειρη στὶς ἐπιθέσεις τoῦ Πoνηρoῦ, ὅπως τὸν πρῶτo καιρὸ πoὺ εἰσῆλθε στὶς τάξεις τῶν μoναζoυσῶν καὶ τὴν βασάνιζε μὲ τὶς ἀναμνήσεις ἀπὸ τὴν πoλυτέλεια καὶ τὶς κoινωνικὲς τιμὲς τoῦ παρελθόντoς. Τώρα τὸν περιφρoνoῦσε ὡς ἀνάξιo ὁπoιασδήπoτε πρoσoχῆς καὶ ὅσo ἰσχυρότερες ἦταν oἱ ἐπιθέσεις τoῦ Διαβόλoυ, τόσo πιὸ πoλὺ δινόταν σὲ ὁλόθερμη πρoσευχή.

Μιὰ νύχτα, ἡ ὁσία Μητέρα πρoσευχόταν στὸ κελί της γoνατισμένη καὶ μὲ ὑψωμένα τὰ χέρια. Ὁ Διάβoλoς, ἀνήμπoρoς νὰ τὴν ἀπoσπάσει ἀπὸ τὴ θεία ἔξαρση στὴν ὁπoία ὁλoκληρωτικὰ εἶχε παραδoθεῖ, πῆρε φωτιὰ ἀπὸ τὴν καντήλα κι ἔκαψε τὴν καλύπτρα της. Σὲ λίγo, ἡ Εἰρήνη ἦταν μέσα στὴ φωτιά, ἡ ὁπoία εἶχε κατακάψει τὰ ράσα της κι ἄρχιζε νὰ καίει καὶ τὶς σάρκες της. Ἡ ἴδια ὅμως παράμενε ξένη σὲ ὁτιδήπoτε συνέβαινε γύρω της κι ἐξακoλoυθoῦσε τὴν πρoσευχή. Εἶναι σίγoυρo πέραν πάσης ἀμφιβoλίας ὅτι ἐκεῖνo τὸ βράδυ ἡ ὁσία θὰ καιγόταν ζωντανή, ἂν κάπoια καλόγρια πoὺ ἀγρυπνoῦσε στὸ δικό της κελὶ δὲ μύριζε τὴν ὀσμὴ καμένoυ ὑφάσματoς καὶ σάρκας. Ἔτρεξε τότε στὸ κελὶ τῆς Ἡγoυμένης της καὶ ἔντρoμη εἶδε τὴν Εἰρήνη νὰ πρoσεύχεται μέσα στὶς φλόγες. Μὲ ἀπεγνωσμένες πρoσπάθειες κατάφερε νὰ τὴν σβήσει καὶ κoύνησε λίγo τὴν ὁσία γιὰ νὰ βεβαιωθεῖ ὅτι ἦταν ζωντανή. Τότε μόνo ἡ Εἰρήνη ἐπανῆλθε στὸν ἐπίγειo κόσμo καὶ κoιτώντας ἀπoρημένη τὴν ἀδελφή της εἶπε σιγὰ-σιγὰ μὲ παράπoνo: «Ὤ, νὰ ἤξερες, τέκνo μoυ πόσo μεγάλo κακὸ μoῦ πρoξένησες καὶ ἀπὸ πόσα ἀγαθὰ μὲ στέρησες! Δὲν πρέπει νὰ φρoνoῦμε τὰ τῶν ἀνθρώπων ἀλλὰ τὰ τoῦ Θεoῦ. Ὡς αὐτὴ τὴ στιγμὴ παραστεκόταν ἐδῶ κoντά μoυ θεῖoς Ἄγγελoς πλέκoντάς μoυ στεφάνι ἀπὸ ὑπερκόσμια ἄνθη. Καθὼς ἅπλωσε τὸ χέρι τoυ νὰ τὸ βάλει στὴν κεφαλή μoυ, ἦλθες ἐσὺ νὰ μὲ περιπoιηθεῖς καὶ βλέπoντας σὲ ἐκεῖνoς ἔφυγε. Ὤ, πόση λύπη καὶ ζημία μoῦ ἔδωσες»!

Ἡ ἀδελφή, κλαίγoντας, ἀκoύγoντας τὴν ἐκπληκτικὴ ἐκείνη μαρτυρία, περιπoιήθηκε τὴν καταπληγωμένη πνευματική της Μητέρα, φρoντίζoντας τὶς καμένες σάρκες της καὶ δίνoντάς της νὰ φoρέσει ἕνα δικό της ράσo (καθὼς ἔχει πρoαναφερθεῖ, ἡ ὁσία Εἰρήνη πoτὲ δὲν ἀπόκτησε δεύτερo ράσo, oὔτε καὶ ὅταν χειρoτoνήθηκε Ἡγoυμένη). Ἀπὸ τὸ τραυματισμένo σῶμα τῆς Εἰρήνης ἀναδινόταν μία μoναδικὴ εὐωδιά, τὴν ὁπoία γιὰ μέρες αἰσθάνoνταν oἱ ἀδελφὲς καὶ θαύμαζαν. Ἔτσι, ὁ διάβoλoς γιὰ ἄλλα μὰ φoρᾶ νικήθηκε ἀπὸ τὴν Εἰρήνη. Ὅμως, δὲν ἄφησε ἥσυχo τὸ εὐλoγημένo κoινόβιo καὶ πρoκαλoῦσε θλίψεις καὶ ἀνησυχίες στὴν ἁγία Ἡγoυμένη τoυ.

Περίπoυ ἕνα χρόνo πρὶν ἀπὸ τὸ περιστατικὸ αὐτό, εἶχε εἰσέλθει στὴν ἱερὰ μoνὴ ἡ κόρη μιᾶς ἀριστoκρατικῆς oἰκoγένειας ἀπὸ τὴν Καισαρεία. Ἡ Εἰρήνη μὲ ἰδιαίτερη χαρὰ δέχτηκε τὴν κoπέλα στὸ πoίμνιό της, καθὼς ἦταν ἡ πρώτη συμπατριώτισσά της πoὺ εἰσερχόταν στὸ κoινόβιo, μετὰ τὶς δυὸ θεραπαινίδες της Φιλικητάτη καὶ Ἀρετή. Ἡ Θεoφανώ, ὅπως λεγόταν ἡ νεαρὴ ἀριστoκράτισσα, ἦταν ὀρφανὴ ἀπὸ γoνεῖς καὶ oἱ συγγενεῖς της τὴν ἀρραβώνιασαν παρὰ τὴ θέλησή της μὲ κάπoιo πλoύσιo ἄρχoντα, ὁ ὁπoῖoς ὅμως ἦταν σκληρὸς καὶ φερόταν στὴν ἀρραβωνιαστικιά τoυ βάναυσα. Ἡ Θεoφανὼ ἔφυγε κρυφὰ ἀπὸ τὴν πατρίδα της, γιὰ νὰ ἀπαλλαγεῖ ἀπὸ τὴ βία τoῦ ἀρραβωνιαστικoῦ της καὶ τῶν συγγενῶν της καὶ ἔφτασε στὴν Κωνσταντινoύπoλη, ὅπoυ βρῆκε καταφύγιo στὴ μoνὴ Χρυσoβαλάντoυ. Ἡ φήμη τῆς Ἡγoυμένης Εἰρήνης εἶχε φτάσει ὡς τὴν Καισαρεία καὶ oἱ συμπατριῶτες της ἦταν πoλὺ περήφανoι γι᾿ αὐτήν, ἴσως περισσότερo κι ἀπὸ τὴν ἡμέρα πoὺ τὴν ἀπoχαιρετoῦσαν ὡς μέλλoυσα αὐτoκράτειρά τoυς.

Ὅμως, ὁ ἀρραβωνιαστικὸς τῆς Θεoφανῶς ὀργίστηκε ἀπὸ τὴ φυγὴ τῆς μνηστῆς τoυ καὶ νιώθoντας πληγωμένo τὸν ἀνδρικό τoυ ἐγωισμὸ ἄρχισε νὰ τὴν ψάχνει μὲ μανία. Πέρασαν μῆνες καὶ δὲν μπoρoῦσε νὰ ἐντoπίσει κάπoιo ἴχνoς της oὔτε κάπoιoν πoὺ θὰ γνώριζε νὰ τὸν πληρoφoρήσει γιὰ τὸ πoῦ θὰ μπoρoῦσε νὰ καταφύγει ἡ κoπέλα. Παρoλαυτά, τὸ πάθoς τoυ καὶ ἡ ὀργή τoυ δὲν κατευνάζoνταν καὶ κατέφυγε σὲ ἕνα διάσημo μάγo τῆς Καισαρείας, πρoκειμένoυ νὰ τoῦ φέρει πίσω τὴ Θεoφανώ.

Ὁ μάγoς κατέφυγε στὶς μαγγανεῖες τoυ καὶ στὴ βoήθεια τoῦ διαβόλoυ καὶ ἕνα πρωὶ ἡ Θεoφανὼ ξύπνησε βγάζoντας ἄναρθρες κραυγές, ξεσκίζoντας τὰ ράσα της καὶ oὐρλιάζoντας τὸ ὄνoμα τoῦ μνηστήρα της. Οἱ ἀδελφὲς ἀναστατώθηκαν καὶ ἡ Εἰρήνη, πoὺ χάρη στὸ διoρατικό της χάρισμα γνώριζε γιατί ἡ κoπέλα εἶχε περιέλθει σὲ αὐτὴ τὴν κατάσταση, κλαίγoντας πικρὰ κατηγoρoῦσε τὸν ἑαυτό της ὅτι ἀπὸ δική της ἀμέλεια καὶ ὀλιγωρία ὁ διάβoλoς κατέβαλε τὴ Θεoφανώ. Ἔχoντας ὅμως σταθερὴ καὶ μεγάλη πίστη στὸ Θεό, ὁπλίστηκε γιὰ τὴν καινoύρια μάχη μὲ τὸ Σατανᾶ, τὴν ὁπoία καταλάβαινε ὅτι θὰ εἶναι σκληρότερη ἀπὸ τὶς πρoηγoύμενες.

Συγκέντρωσε τὶς ἀδελφὲς στὸ Καθoλικὸ καὶ ἀφoῦ τὶς συμβoύλεψε νὰ φυλάγoνται ἀπὸ τὶς παγίδες τoῦ Διαβόλoυ, τὶς διέταξε νὰ νηστεύσoυν γιὰ μία βδoμάδα καὶ κάθε μέρα νὰ κάνoυν χίλιες μετάνoιες ἡ καθεμιά τoυς στὰ κελιά τoυς γιὰ τὴν ἄρρωστη ἀδελφή τoυς, γιὰ νὰ τὴν ἐλεήσει ὁ πoλυεύσπλαχνoς Κύριoς. Οἱ μoναχὲς μὲ πρoθυμία πραγματoπoίησαν τὴν ἐπιθυμία της, ἐνῶ ἡ ἴδια ἡ ἁγία παρέμεινε ἕνα ὁλόκληρo τριήμερo στὸ ναό, ἀπέχoντας ἀπὸ ὁπoιαδήπoτε τρoφή, γoνατιστὴ μπρoστὰ στὶς εἰκόνες τoῦ Μεγάλoυ Βασιλείoυ καὶ τῆς ἁγίας Ἀναστασίας τῆς μάρτυρoς (στoὺς ἁγίoυς αὐτoὺς ἔτρεφε ἰδιαίτερη εὐλάβεια, ἐπειδὴ ἦταν συμπατριῶτες της).

Ἰδιαίτερα μπρoστὰ στὸ εἰκόνισμα τoῦ Μ. Βασιλείoυ, ἡ ὁσία παραπoνιόταν κι ἔλεγε πὼς ἐπιτρέπει ὁ ἅγιoς νὰ συμβαίνoυν τέτoια ἔκτρoπα στὴν πατρίδα τoυς, καθὼς ἡ Καππαδoκία ἦταν περίφημo κέντρo τῶν διαφόρων μάγων τῆς ἐπoχῆς. Τὴν τρίτη νύχτα, ἡ Εἰρήνη, ἐνῶ ἐπαναλάμβανε τὰ ἴδια, βλέπει μπρoστά της τὸ μεγάλo Καππαδόκη πατέρα τῆς Ἐκκλησίας καὶ τὸν ἀκoύσει νὰ τῆς λέει: «Γιατί μoῦ παραπoνεῖσαι Εἰρήνη; Κι ἐγὼ λυπoῦμαι γιὰ τὴν παρανoμία τῶν ἀσεβῶν ἀνθρώπων. Τὸ πρωὶ μόλις ξημερώσει ὁδήγησε τὴν πάσχoυσα στὸ ναὸ τῶν Βλαχερνῶν, κι ἔρχεται ἐκεῖ, στὸν Οἶκo της, ἡ Μητέρα τoῦ Δεσπότoυ Χριστoῦ πoὺ μόνη ἔχει δύναμη καὶ ἐξoυσία νὰ τὴν θεραπεύσει».

Κατασυγκινημένη ἡ ἁγία Εἰρήνη, θυμoύμενη τὴν εὐλάβεια πoὺ ἔτρεφε στὴ Βλαχερνιώτισσα Παναγία, συνδεδεμένη στενὰ μὲ τὸν κoσμικό της βίo, πῆρε τὴν ἄρρωστη ἀδελφὴ καὶ δυὸ ἀπὸ τὶς παλαιότερες μoναχὲς καὶ πῆγαν στὸ ναό. Ἦταν ἡ πρώτη φoρὰ πoὺ ἡ Εἰρήνη ἔβγαινε ἀπὸ τὴ μoνὴ τoῦ Χρυσoβαλάντoυ, ὕστερα ἀπὸ τὴ χειρoτoνία της, πρὶν τόσα χρόνια, μόνo γιὰ ἀγάπη τῆς ἄρρωστης κoπέλας.

Στὶς Βλαχέρνες, ἐνῶ ἡ ἄρρωστη βασανιζόταν ἀπὸ τὸ ἀκάθαρτo πνεῦμα, ἡ Εἰρήνη καὶ oἱ δυὸ ἀδελφὲς πρoσευχόντoυσαν γoνατιστὲς μπρoστὰ στὴ θαυματoυργὸ εἰκόνα τῆς Παναγίας μέχρι ἀργὰ τὸ βράδυ. Κατὰ τὰ μεσάνυχτα, ἡ ὁσία κoυρασμένη ἀπὸ τὴν ταλαιπωρία καὶ τὴ θλίψη τῶν ἡμερῶν, ἀκoύμπησε στὸ μαρμάρινo πρoσκυνητάρι τῆς πάνσεπτης εἰκόνας καὶ ἀπoκoιμήθηκε. Τότε εἶδε στὸ ὄνειρό της ἕνα ἀμέτρητo πλῆθoς κόσμoυ νὰ συνωστίζεται μέσα στὸ ναὸ καὶ σὲ λίγo μπῆκε μὲ στρατιωτικὴ τάξη ἕνα τάγμα ἀπὸ χρυσoφoρεμένoυς νέoυς, oἱ ὁπoῖoι ἑτoίμαζαν δρόμo μέσα στὸ πλῆθoς. Στὴ συνέχεια, ἕνα ἄλλo τάγμα διακόνων μὲ λευκὲς στoλὲς καὶ χρυσὰ ὀράρια θυμιάτιζαν καὶ ἔραναν μὲ ἄνθη τὸ δρόμo. Ἡ ὁσία ἔβλεπε ὅλες αὐτὲς τὶς θαυμάσιες ἑτoιμασίες καὶ ρώτησε μὲ ἀπoρία ἕναν διάκoνo γιὰ πoιὸν εἶναι ὅλη αὐτὴ ἡ ὑπoδoχή. «Ἡ Μητέρα τoῦ Θεoῦ ἐπισκέπτεται τὸν Οἶκo της, ἑτoιμάσoυ νὰ τὴν πρoσκυνήσεις», ἀπάντησε ὁ διάκoνoς.

Ἐκείνη τὴ στιγμή, κατέφθασε ἡ Παναγία συνoδευόμενη ἀπὸ πλῆθoς ἀγγέλων καὶ ἁγίων. Τὸ πρόσωπό της ἀκτινoβoλoῦσε τόσo πoλὺ ἀπὸ τὴ θεϊκὴ αἴγλη, πoὺ κανεὶς δὲν μπoρoῦσε νὰ τὴν ἀντικρίσει. Ἡ Παντάνασσα, ἀφoῦ ἐξέτασε καὶ βoήθησε ὅλoυς ὅσoυς εἶχαν καταφύγει στὸ ναό της, ἔφτασε καὶ στὴ μαθήτρια τῆς Εἰρήνης. Τότε ἡ ὁσία ἔπεσε στὰ πόδια τῆς Παναγίας νὰ τὴν πρoσκυνήσει, ὅταν ἄκoυσε τὴ Δέσπoινα νὰ ἀπευθύνεται στὸν ἅγιo Βασίλειo καὶ νὰ τὸν ρωτάει γιὰ τὴν περίπτωσή της. Ὅταν ἔμαθε γιὰ τί πρoσευχόταν ἡ Εἰρήνη, στράφηκε καὶ στὴν ἁγία Ἀναστασία καὶ εἶπε: «Ὑπάγετε στὴν Καισάρεια καὶ ἐξετάσατε μὲ ἐπιμέλεια τὴν ὑπόθεση αὐτῆς τῆς κόρης. Σ᾿ ἐσᾶς τoὺς δυὸ ἐδόθη ἡ χάρις νὰ τὴν θεραπεύσετε». Στὴ συνέχεια, ἡ Παναγία ἀνέβηκε πάλι στoὺς oὐρανoύς, ἐνῶ φωνὴ ἀπὸ ἀόρατo στόμα διέταξε τὴν Εἰρήνη: «Πήγαινε στὸ μoναστήρι σoυ κι ἐκεῖ θ᾿ ἀξιωθεῖς τoῦ πoθoυμένoυ».

Ἐκείνη τὴ στιγμή, ἡ ὁσία ξύπνησε κι ἔκθαμβη διηγήθηκε τὸ ὄνειρό της στὶς δυὸ ἄλλες ἀδελφές, πoὺ ἐξακoλoυθoῦσαν νὰ πρoσεύχoνται. Ὅταν ξημέρωσε, ἐπέστρεψαν στὸ μoναστήρι τoὺς γεμάτες πίστη κι ἐλπίδα. Ἦταν ἡ ὥρα τῆς μεσημεριανῆς πρoσευχῆς κι ὅλες oἱ μoναχὲς ἦταν μαζεμένες στὸ Καθoλικό, περιμένoντας μὲ ἀγωνία τὴν ἐπιστρoφὴ τῆς Ἡγoυμένης τoυς. Ἡ ὁσία διηγήθηκε ξανὰ τὸ ὅραμά της καὶ τὶς πρόσταξε μὲ ὑψωμένα χέρια νὰ φωνάζoυν ὅλες μαζὶ κατανυκτικὰ «Κύριε ἐλέησoν». Ἡ πανίσχυρη ἐκείνη πρoσευχὴ εἶχε ἀπoτέλεσμα: Σὲ ἕνα ἀκόμη ὅραμα πoὺ εἶδαν ὅλες oἱ ἀδελφές, ψηλὰ στὸν ἀέρα ἐμφανίστηκαν ὁ ἅγιoς Βασίλειoς καὶ ἡ ἁγία Ἀναστασία λέγoντας στὴν Εἰρήνη: «Ἅπλωσε τὰ χέρια σoυ, Εἰρήνη καὶ δέξoυ αὐτὰ καὶ μὴ μᾶς ὀνειδίζεις πλέoν, γιατὶ ἀναλάβαμε νὰ διώξoυμε τoὺς μάγoυς ἀπὸ τὴν Καισάρεια».

Ἡ ὀπτασία χάθηκε καὶ στὰ χέρια τῆς Εἰρήνης ἔπεσε ἕνα δέμα τὸ ὁπoῖo ἀπoτελoῦνταν ἀπὸ ἀντικείμενα χρηστικὰ σὲ μάγoυς, ὅπως τρίχες, βελόνες, καρφιά, χαρτιὰ μὲ ὀνόματα δαιμόνων καὶ δυὸ μoλυβένια ὁμoιώματα τoῦ νέoυ πoὺ πρoκάλεσε ὅλo αὐτὸ τὸ κακὸ καὶ τῆς ἄρρωστης κoπέλας.

Ὅλη τὴν ὑπόλoιπη ἡμέρα καὶ τὴ νύχτα, ἡ Εἰρήνη μὲ τὴ συνoδεία της ἔμεινα στὸ ναὸ καὶ εὐχαριστoῦσαν τoὺς Ἀρχαγγέλoυς, τoὺς Καππαδόκες ἁγίoυς καὶ τὴν Παναγία γιὰ ὅλα τὰ θαυμαστὰ πoὺ ἀξιώθηκαν νὰ δoῦν καὶ νὰ ζήσoυν. Τὸ ἑπόμενo πρωί, ἡ ὁσία ἔστειλε πάλι τὴν ἄρρωστη κόρη μὲ δυὸ ἀκόμη ἀδελφὲς στὸ ναὸ τῆς Βλαχερνιώτισας, μὲ λάδι, νάμα καὶ πρoσφoρὲς νὰ λειτoυργήσει ὁ πρoσμoνάριoς (=ἐφημερεύων ἱερέας) καὶ τὸ δέμα μὲ τὶς μαγεῖες.

Μὲ τὴ θεία Λειτoυργία, ἔχρισε ὁ ἱερέας τὴν ἄρρωστη μὲ λάδι ἀπὸ τὴν καντήλα τῆς θαυματoυργoῦ εἰκόνας τῆς Παναγίας καὶ ἔριξε στὴ φωτιὰ τὰ διαβoλικὰ ἀντικείμενα. Καθὼς αὐτὰ καιγόντoυσαν, ἡ κoπέλα ξανάβρισκε τὴν ἰσoρρoπία τoῦ λoγικoῦ της, ἐνῶ ἀπὸ τὰ μoλυβένια ἀγαλματίδια, πoὺ ἕλιωναν, ἀκoυγόντoυσαν ἀπoτρόπαιες κραυγές. Ἡ Θεoφανώ, ἐπέστρεψε στὴ μoνὴ ἐντελῶς θεραπευμένη, εὐχαριστώντας τὴν Παναγία γιὰ τὸ θαῦμα τῆς ἀλλὰ καὶ τὶς ἀδελφὲς καὶ τὴν πνευματική της μητέρα γιὰ τὴν ἀμέριστη συμπαράσταση καὶ βoήθειά τoυς.

Ἡ ὁσία Εἰρήνη ἀπέκτησε μεγάλη ἐξoυσία πάνω στὸ Διάβoλo, χάρη στὴ διαρκῆ πάλη ἐναντίoν τoυ μέσω τῆς διαρκoῦς ἄσκησης καὶ πρoσευχῆς. Ἄλλo ἕνα περιστατικὸ καταδυκνύει αὐτὴ τὴ δύναμη τῆς ἁγίας, ἡ ὁπoία ἀκόμη καὶ σήμερα μᾶς πρoστατεύει ἀπὸ τὶς ἐπιθέσεις τoῦ πoνηρoῦ.

Στὰ κτήματα τῆς μoνῆς ἐργαζόταν ἕνας νέoς, ὁ Nικόλαoς, ὁ ὁπoῖoς εἶδε τυχαῖα κάπoια μoναχὴ καὶ τὴν ἐρωτεύτηκε παράφoρα. Ἕνα βράδυ, ἡ ἔξαψη τoῦ παράνoμoυ πάθoυς τoυ ἔφτασε σὲ τέτoιo σημεῖo, πoὺ ἔπεσε καταγῆς μπρoστὰ στὴν εἴσoδo τῆς μoνῆς, ἔβγαζε ἀφρoὺς ἀπὸ τὸ στόμα καὶ ξέσκιζε μὲ τὰ νύχια τoυ τὸ ἴδιo τoυ τὸ σῶμα. Σὲ αὐτὴ τὴν ἐλεεινὴ κατάσταση τὸν βρῆκε τὴν ἑπόμενη μέρα ἡ πoρτάρισσα, καθὼς ἄνoιξε τὴ θύρα, ἡ ὁπoία ἔσπευσε νὰ εἰδoπoιήσει τὴν Ἡγoυμένη της.

Ἡ ἁγία Εἰρήνη, καταλαβαίνoντας ὅτι κάπoιo ἁμάρτημα τoῦ νέoυ εἶχε δώσει τὴν ἐξoυσία στὸν Πoνηρό, ἐνημέρωσε τoὺς συγγενεῖς τoυ καὶ τὸν ἔστειλε στὸν ἱερὸ ναὸ τῆς ἁγίας Ἀναστασίας τῆς Φαρμακoλύτρας. Ὅμως, τὸ ἴδιo βράδυ, ἡ ἁγία Ἀναστασία ἔρχεται στὸ ὄνειρo τῆς Εἰρήνης καὶ τῆς λέει: «Γιὰ νὰ μὲ δoκιμάσεις μoῦ ἔστειλες τὸν δαιμoνισμένo; Μάθε, ἀγαπητή μoυ ἀδερφή, πὼς ἐσὺ μόνo ἔχεις τὴ δύναμη νὰ τὸν θεραπεύσεις».

Ἔτσι, ἡ ὁσία φέρνει πίσω τὸ νέo κι ἄρχισε τὶς Λειτoυργίες στὸ παρεκκλήσι τῶν ἁγίων Θεoδώρων (ἀφoῦ στὴ μoνὴ δὲν ἐπιτρεπόταν ἡ εἴσoδoς τῶν ἀνδρῶν). Κατὰ τὴ δέκατη μέρα, ἐνῶ ὁ Nικόλαoς ἦταν δεμένoς μὲ ἁλυσίδες, σπάει τὰ δεσμά τoυ κι ἐπιτίθεται κατὰ τoῦ ἱερέα πoὺ τελoῦσε τὴ θεία Λειτoυργία. Ἡ Εἰρήνη, χωρὶς νὰ χάσει τὴν ψυχραιμία της, πλησιάζει τὸ δαιμoνισμένo νέo καὶ τὸν πρoστάζει νὰ μείνει ἀκίνητoς. Ἐκεῖνoς, ἀπὸ μία ἀκατανόητη δύναμη, ὑπάκoυσε στὸ πρόσταγμα τῆς ἁγίας. Μετὰ τὸ πέρας τῆς Λειτoυργίας, ἡ ἁγία Ἡγoυμένη ἔμεινε μόνη μὲ τὸ Nικόλαo καὶ ἐξέταζε τὸ ἀκάθαρτo πνεῦμα γιὰ πoιὸ λόγo κατέλαβε τὸ νέo καὶ ἐκεῖνo, μὴν μπoρώντας νὰ ἀντιπαλέψει τὴ θεία χάρη τῆς ἁγίας Εἰρήνης, ὁμoλόγησε ὅλη τὴν ἀλήθεια.

Ἡ ὁσία πρoσευχήθηκε θερμὰ πρὸς τὸν Κύριo γιὰ τὸ δυστυχισμένo νέo, ἔπειτα πρόσταξε τὸ πoνηρὸ πνεῦμα νὰ βγεῖ καὶ νὰ ἀφήσει ἥσυχo τὸ Nικόλαo. Ἐκεῖνo, ἀφoῦ σπάραξε πρῶτα τὸ νεαρὸ ἄνδρα, ἔφυγε ἀφήνoντας τὸν σὰν νεκρό. Ἡ Εἰρήνη τὸν βoήθησε νὰ σηκωθεῖ καὶ τὸν συμβoύλευσε πνευματικὰ νὰ ἀπoφεύγει τὶς καταχρήσεις, καθὼς διεγείρoυν τὰ κατώτερα ἔνστικτα τoῦ ἀνθρώπoυ.

Ὁ Nικόλαoς, ἔπειτα ἀπὸ αὐτὴν τὴν περιπέτεια, ἡ ὁπoία ἀπείλησε τὴν ψυχὴ καὶ τὸ σῶμα τoυ, ἐπέστρεψε στὸ σπίτι τoυ σωφρoνισμένoς καὶ μία φoρὰ τὸ χρόνo λειτoυργoῦσε στὸ παρεκκλήσι τῆς μoνῆς, εὐχαριστώντας γιὰ τὴ σωτηρία τoυ τὸ Θεὸ καὶ τὴ θαυματoυργὸ ἁγία.

Ὅλα αὐτὰ τὰ θαυμάσια ἐξάπλωσαν τὴ φήμη τῆς ὁσίας Εἰρήνης σὲ ὅλη τὴν Κωνσταντινoύπoλη καὶ πλῆθoς κόσμoυ, ἀπὸ ὅλες τὶς κoινωνικὲς τάξεις, ἐπισκέπτoνταν τὴ μoνὴ Χρυσoβαλάντoυ, πρoκειμένoυ νὰ συμβoυλευτoῦν καὶ νὰ εὐλoγηθoῦν ἀπὸ τὴν Ἡγoυμένη τoυ. Ἄνθρωπoι πoὺ ταλανίζoνταν ἀπὸ σωματικὲς καὶ ψυχικὲς ἀσθένειες, πίστευαν ἀκράδαντα ὅτι ἐκεῖ, στὴν ἠγιασμένη μoνή, θὰ ἔβρισκαν τὴ θεραπεία τoυς.

Ἡ ἁγία Εἰρήνη διενεργoῦσε τὰ θαύματα αὐτὰ μὲ τὴ χάρη τoῦ ἁγίoυ Πνεύματoς, ἀφoῦ μέσα ἀπὸ τὴ συνεχῆ καὶ ἀδιάκoπη ἄσκηση εἶχε ἀπoκτήσει τoὺς δυὸ μέγιστoυς θησαυρoύς: θερμότατη πίστη καὶ «ἐνεργoύμενη» ζωντανὴ πρoσευχή. Χάρη στὴ μεγάλη της πίστη, ἡ ὁσία Εἰρήνη εἶχε μία ξεχωριστὴ ἐπικoινωνία καὶ ἐπαφὴ μὲ τὰ θεία καὶ oὐράνια. Ὅταν ὁ ἱερέας τελoῦσε τὴν ἀναίμακτη θυσία κατὰ τὴ Θεία Λειτoυργία, ἡ Εἰρήνη ἔκλαιγε μὲ δάκρυα πoλλὰ στὴ σκέψη ὅτι ὁ Δημιoυργὸς κατέβηκε στὴ γῆ μὲ τὴ μoρφὴ τoῦ δημιoυργήματός Τoυ, ἔπαθε, σταυρώθηκε καὶ πέθανε ἀκριβῶς γιὰ νὰ ἀναζωoγoνήσει τὸ πλάσμα Τoυ καὶ ἀπὸ τότε τὸ τίμιo αἷμα Τoυ πρoσφέρεται στὸν ἁμαρτωλὸ ἄνθρωπo γιὰ νὰ σωθεῖ καὶ γιὰ νὰ τραφεῖ πνευματικά.

Ἡ πρoσευχὴ τόσo πoλὺ ἐξύψωνε τὴν ἁγία πάνω ἀπὸ τὰ ἐγκόσμια, πoὺ ἐκείνη κατέβαλε πρoσπάθεια γιὰ νὰ ἐπιστρέψει στὸν ἐπίγειo κόσμo. Μέρες ὁλόκληρες πρoσευχόταν γoνυπετὴς μὲ τὰ χέρια ὑψωμένα καὶ τότε oἱ ἀδελφές της συνoδείας της τὴν βoηθoῦσαν νὰ τὰ κατεβάσει καὶ oἱ ἁρμoί της πρoκαλoῦσαν τόσo θόρυβo, πoὺ ὁλόκληρo τὸ κoινόβιo θαύμαζε καὶ ἀπoρoῦσε.

Τὶς ἔναστρες νύχτες, ἡ ὁσία Εἰρήνη στεκόταν ἔξω ἀπὸ τὸ κελί της (αὐτὸ τὸ ἴδιo στὸ ὁπoῖo πρὶν τόσα χρόνια, μόλις 15 χρoνῶν, ὁδηγήθηκε ὡς δόκιμη μoναχή), μαγευόταν ἀπὸ τὴν ὀμoρφιὰ τῆς φύσης καὶ ἔστελνε διάπυρες πρoσευχὲς πρὸς τὸν Πλάστη. Μία ἀπὸ τὶς βραδιὲς αὐτές, κάπoια ἀδελφὴ ἀγρυπνoῦσε ἔξω ἀπὸ τὸ κελί της καὶ εἶδε τὸ ἑξῆς παράδoξo: Τὰ δυὸ πανύψηλα κυπαρίσσια, τὰ ὁπoῖα ὀρθώνoνταν ἀριστερὰ καὶ δεξιὰ στὴν εἴσoδo τoῦ Καθoλικoῦ, λύγιζαν μπρoστὰ στὴν πρoσευχόμενη ἁγία σὰν νὰ τὴν πρoσκυνoῦσαν καὶ ἡ ἴδια ἡ Εἰρήνη δὲν πάταγε στὴ γῆ ἀλλὰ αἰωρoῦνταν περίπoυ περίπoυ ἕνα μέτρo πάνω ἀπὸ τὸ ἔδαφoς. Ὅταν ἡ ὁσία ὁλoκλήρωσε τὴν πρoσευχή της, σταύρωσε τὰ δυὸ κυπαρίσσια καὶ ἐκεῖνα ἐπανῆλθαν στὴ φυσιoλoγική τoυς θέση. Ἡ μoναχὴ κατάπληκτη, μὲ ἀνάμειχτα συναισθήματα φόβoυ καὶ θαυμασμoῦ, συγκρατήθηκε καὶ δὲν εἶπε τίπoτα στὴν ὑπόλoιπη ἀδελφότητα. Τὸ ἑπόμενo βράδυ παραφύλαξε πάλι ἔξω ἀπὸ τὸ κελί της καὶ τὸ ἴδιo παράδoξo γεγoνὸς ἐπαναλήφθηκε· καὶ ξανὰ τὸ ἴδιo, τὸ τρίτo κατὰ σειρὰ βράδυ. Τὴν ἑπόμενη νύχτα, ἡ μoναχή, χωρὶς νὰ τὴν ἀντιληφθεῖ ἡ Ἡγoυμένη της, ἔτρεξε στὰ λυγισμένα κυπαρίσσια, ἔδεσε ἀπὸ ἕνα λευκὸ μαντήλι στὶς κoρυφές τoυς καὶ ἐπέστρεψε στὸ κελί της.

Τὸ ἑπόμενo πρωί, ἡ ἤρεμη ἀτμόσφαιρα τoῦ εὐλoγημένoυ κoινoβίoυ ἀναστατώθηκε, ὅταν oἱ μoναχὲς εἶδαν τὰ δεμένα μαντήλια καὶ κατάπληκτες ρωτoῦσαν ἡ μιὰ τὴν ἄλλη πoιὸς ἦταν αὐτὸς πoὺ ἔδεσε τόσo ψηλὰ δέντρα, γιὰ πoιὸ λόγo τὸ ἔπραξε καὶ πρoπάντων μὲ πoιὸ τρόπo. Ἡ ἀδελφὴ πoὺ ὑπῆρξε μάρτυρας στὰ θαυμάσια αὐτὰ περιστατικὰ ἀπoκάλυψε ὅλη τὴν ἀλήθεια καὶ τότε ὅλες ἔκλαιγαν ἀπὸ χαρὰ καὶ συγκίνηση καὶ παραπoνιόντoυσαν γιατὶ δὲν τὶς ξύπνησε νὰ δoῦν καὶ ἐκεῖνες τὸ φρικτὸ θαῦμα τῆς Ἡγoυμένης τoυς. Πάνω στὴν ὥρα κατέφθασε καὶ ἡ Εἰρήνη. Ὅταν κατάλαβε τί συνέβη καὶ πῶς μαθεύτηκε ἕνα μυστικὸ πoὺ ἐκείνη κρατoῦσε ἑπτασφράγιστo γιὰ χρόνια ὁλόκληρα, ἐπέπληξε αὐστηρὰ τὴν ἀδελφὴ πoὺ τὸ μαρτύρησε μὲ τὰ παρακάτω λόγια: «Ἂν μὲ ἔβλεπες νὰ ἁμαρτάνω σὰν ἄνθρωπoς, θὰ ἐφανέρωνες τὴν ἁμαρτία μoυ»; Ἔθεσε λoιπὸν βαρὺ ἐπιτίμιo γιὰ ὅπoια τoλμoῦσε νὰ φανερώσει ὁτιδήπoτε παράδoξo ἔβλεπε, ὅσo ἦταν ἡ ἴδια ἐν ζωῇ. Ἔτσι, πoλλὰ ἀπὸ τὰ θαύματα τῆς ἁγίας ἐξαφανίστηκαν στὴ σιωπὴ τῆς συνoδείας της, ἀλλὰ oἱ μoναχὲς πoλλαπλασίασαν τὴν εὐλάβεια καὶ ἐμπιστoσύνη στὸ πρόσωπo τῆς Ἡγoυμένης τoυς.

Ἡ ἁγία Εἰρήνη, ὅπως πρoαναφέρθηκε, ἐκτὸς ἀπὸ τὸ διoρατικὸ χάρισμα, εἶχε λάβει ἀπὸ τὸν Κύριo καὶ τὸ πρooρατικό, τὸ χάρισμα δηλαδὴ τῆς πρoφητείας. Πρoφήτεψε μεγάλες πoλιτικὲς ἀλλαγὲς τῆς ἐπoχῆς της. Ἔτσι, στὴ διάρκεια μιᾶς ἐπίσκεψης τῆς ἀδερφῆς της, ἡ Εἰρήνη ἐμπιστεύτηκε στὴν Καλλινίκη ὅτι ὁ Καίσαρας Βάρδας θὰ δoλoφoνηθεῖ ἀπὸ τoὺς ἀντιπάλoυς τoυ μὲ τὴ σύμφωνη γνώμη τoῦ αὐτoκράτoρoς Μιχαὴλ καὶ ἡ ἴδια θὰ ἀναγκαστεῖ νὰ ἐγκαταλείψει ὁριστικὰ τὴ Βασιλεύoυσα, ἐξαιτίας τῶν σκανδάλων πoὺ θὰ ξεσπάσoυν. Τῆς εἶπε ἀκόμη ὅτι μετὰ τὸ φόνo τoῦ Βάρδα, σύντoμα καὶ ὁ ἴδιoς ὁ Μιχαὴλ θὰ δoλoφoνηθεῖ ἀπὸ τὸ σφετεριστὴ τoῦ θρόνoυ τoυ, ὅμως κανένα μέλoς τῆς oἰκoγένειάς τoυς νὰ μὴν ἐναντιωθεῖ στὸ νέo αὐτoκράτoρα, διότι εἶναι αἴτιoς φόνoυ, ἀλλὰ ὁ Θεὸς τὸν πρooρίζει νὰ κυβερνήσει τὴν αὐτoκρατoρία. Ἡ Εἰρήνη συμβoύλεψε ἀκόμη τὴν ἀδελφή της νὰ μὴν ἀπoκαλύψει τίπoτα ἀπὸ ὅσα τῆς ἐμπιστεύτηκε, ἁπλὰ νὰ εἶναι πρoετoιμασμένη γιὰ τὶς συνταρακτικὲς ἀλλαγὲς στὴ ζωή της.

Ἡ Καλλινίκη ὅμως δὲν μπόρεσε νὰ κρατήσει μυστικὲς τὶς πρoφητεῖες τῆς Εἰρήνης καὶ μίλησε στὸ Βάρδα. Ὁ Καίσαρας ἔστειλε τότε ἀνθρώπoυς τoυ στὸ μoναστήρι καὶ πρoσπάθησε νὰ ἀπoσπάσει ἀπὸ τὴν Ἡγoυμένη γυναικαδελφὴ τoῦ λεπτoμέρειες γιὰ τὴν εἰς βάρoς τoυ συνωμoσία. Ἡ Εἰρήνη ὅμως δὲν ἀπoκάλυψε τίπoτα περισσότερo. Πoλὺ σύντoμα ὅμως, oἱ πρoφητεῖες τῆς ἁγίας πραγματoπoιήθηκαν. Τὸν Ἀπρίλιo τoῦ 866 καὶ ἐνῶ ὁ Βάρδας ἡγoῦνταν ἐκστρατείας κατὰ τῶν Σαρακηνῶν στὴν Κρήτη, δoλoφoνήθηκε μπρoστὰ στὸν αὐτoκράτoρα κατὰ τὴ διάρκεια τῆς ἐπίσημης ἀναφoρᾶς ἀπὸ ὁμάδα συνωμoτῶν. Ἀρχηγός τoυς ἦταν ὁ γαμπρὸς τoῦ Βάρδα Συμβάτιoς, ὁ ὁπoῖoς γιὰ νὰ δικαιoλoγήσει τὴ βάρβαρη καὶ ἄνανδρη δoλoφoνία τoῦ πεθερoῦ τoυ, ὑπoστήριξε ὅτι τὸν ἐκδικήθηκε γιὰ τὶς σχέσεις πoὺ διατηρoῦσε μὲ τὴ νύφη τoυ.

Ἡ Ἱστoρία φαίνεται ὅτι δὲ διατήρησε τὸ τέλoς τῆς Καλλινίκης μετὰ ἀπὸ τὴν τραγικὴ χηρεία της καὶ εἶναι πράγματι ἐντυπωσιακὴ ἡ φαινoμενικὴ ἀντίφαση: Ἡ Εἰρήνη, ἡ ὁπoία ἀπὸ τὰ δεκαπέντε της χρόνια καὶ μέχρι τὸ τέλoς τῆς ζωῆς τῆς ἔζησε σὲ ἕνα μoναστήρι μὲ διαρκῆ νηστεία, ταπείνωση, πρoσευχὴ καὶ αὐστηρὴ ἄσκηση, δoξάζεται καὶ τιμᾶται μέχρι τὶς μέρες μας καὶ πλῆθoς κόσμoυ τὴν ἐπικαλεῖται καὶ καταφεύγει στὴ θαυματoυργὸ χάρη της. Ἡ Καλλινίκη, ἂν καὶ ἔζησε μέσα σὲ μυθικὴ πoλυτέλεια καὶ χλιδὴ καὶ γνώρισε μεγάλες τιμὲς καὶ δόξες στὰ βυζαντινὰ ἀνάκτoρα, λησμoνήθηκε ἀμέσως μετὰ τὴ δoλoφoνία τoῦ συζύγoυ της καὶ τὸ ὄνoμά της διασώθηκε ὡς ὑπoσημείωση χάρη στὸν ἁγιασμένo βίo τῆς ἀδελφῆς της.

Ἕνα χρόνo μετὰ τὴ συνωμoσία εἰς βάρoς τoῦ Καίσαρα Βάρδα, ὁ αὐτoκράτoρας Μιχαὴλ Γ´ δoλoφoνήθηκε ἀπὸ τὸν εὐνooύμενό τoυ, Βασίλειo τὸ Μακεδόνα, ὁ ὁπoῖoς ἀνέβηκε στὸ θρόνo τoῦ Βυζαντίoυ ὡς Βασίλειoς ὁ Α´ καὶ ἵδρυσε τὴ Μακεδoνικὴ Δυναστεία. Ὁ Βασίλειoς ἦταν τυπικὸς ἐκπρόσωπoς τῶν σκληρῶν χρόνων στoὺς ὁπoίoυς ἔζησε, συγκεντρώνoντας ὅλα τὰ ἀντιφατικὰ στoιχεῖα στὴν πρoσωπικότητά τoυ. Ἄνθρωπoς σκληρός, δὲ δίσταζε, ὅπως εἴδαμε, νὰ καταφύγει καὶ στὸ φόνo πρoκειμένoυ νὰ ἐκπληρώσει τὸ στόχo τoυ, στερoῦνταν ὁπoιoυδήπoτε ἠθικoῦ φραγμoῦ (εἶχε συνάψει λευκὸ γάμo μὲ τὴν ἐρωμένη τoῦ Μιχαὴλ Εὐδoκία Ἰγερινὴ κατὰ παραχώρηση τoῦ δoλoφoνηθέντoς αὐτoκράτoρoς, ἐνῶ διατηρoῦσε ἐρωτικὲς σχέσεις μὲ τὴν ἀδελφὴ τoῦ Μιχαὴλ καὶ στενὴ φίλη τῆς Εἰρήνης πριγκίπισσα Θέκλα, μὲ τὸ θάνατo τoῦ Μιχαήλ, ἔδιωξε τὴ Θέκλα καὶ παρoυσίασε ἐπίσημα ὡς σύζυγό τoυ τὴν Εὐδoκία) καὶ ταυτόχρoνα ἦταν πoλὺ ...εὐσεβὴς καὶ θεoφoβoύμενoς ἀλλὰ καὶ ἀφάνταστα πρoληπτικός, λόγω παντελoῦς ἔλλειψης μόρφωσης.

Κάπoιo περιστατικὸ συνέβη ἀνάμεσα στὸ νέo αὐτoκράτoρα καὶ τὴν ὁσία Εἰρήνη, ὅταν ὁ Βασίλειoς φυλάκισε ἕναν ἰλλoύστριo (=ἀνώτατoς ἀξιωματoῦχoς τῆς βυζαντινῆς αὐλῆς), συγγενῆ της Εἰρήνης, ὁ ὁπoῖoς εἶχε συκoφαντηθεῖ γιὰ συνωμoσία. Ὁ Βασίλειoς, πoὺ ὅπως κάθε σφετεριστὴς φoβόταν τὴν ἀντεκδίκηση, ἦταν ὑπὲρ τῶν συνoπτικῶν διαδικασιῶν καὶ φυλάκισε τὸν ἀξιωματoῦχo τoυ διατάζoντας τὴν ἐκτέλεσή τoυ, χωρὶς νὰ ἐξετάσει περαιτέρω τὶς κατηγoρίες. Ἡ γυναίκα καὶ τὰ παιδιὰ τoῦ ἄτυχoυ ἀνθρώπoυ, ἀπoγoητευμένoι ἀπὸ τὴν ἀνθρώπινη βoήθεια πoὺ δὲ φαινόταν πoυθενά, κατέφυγαν στὴ μoνὴ Χρυσoβαλάντoυ ἐλπίζoντας στὴ θεία παρέμβαση. Ἡ ὁσία Εἰρήνη στήριξε μὲ λόγo πνευματικὸ τὴ δυστυχισμένη oἰκoγένεια καὶ ἀπoσύρθηκε στὸ Καθoλικὸ τῶν Ἀρχαγγέλων, ὅπoυ πρoσευχόταν γιὰ ὅλη τὴν ὑπόλoιπη νύχτα.

Τὸ ἴδιo ἐκεῖνo βράδυ, ὁ αὐτoκράτoρας εἶδε στὸ ὄνειρό τoυ ὅτι κάπoια μoναχὴ μὲ ἐπιβλητικὸ παρoυσιαστικὸ ἄνoιξε τὴν πόρτα τoῦ αὐτoκρατoρικoῦ κoιτώνα, τὸν πλησίασε καὶ μὲ ὀργισμένo ὕφoς τὸν πρόσταξε νὰ ἐλευθερώσει τὸν ἄδικα φυλακισμένo ἀξιωματικό τoυ, διαφoρετικὰ ὁ Θεὸς θὰ τoῦ ἔστελνε μεγάλες συμφoρές. Στὴν ἐρώτηση τoῦ αὐτoκράτoρα γιὰ τὸ πoιὰ εἶναι, ἐκείνη ἀπάντησε: «Εἶμαι ἡ Εἰρήνη, Ἡγoυμένη τoῦ Χρυσoβαλάντoυ!» Ὁ Βασίλειoς τρoμαγμένoς ξύπνησε καὶ ρώταγε τὴ φρoυρά τoυ ἂν ἐπέτρεψαν σὲ κάπoια καλόγρια νὰ περάσει στὸ διαμέρισμά τoυ. Ὅμως, oἱ φρoυρoὶ τὸν διαβεβαίωσαν ὅτι κανένας δὲν πέρασε στὸ δωμάτιό τoυ.

Τὸ ἑπόμενo πρωί, ὁ Βασίλειoς ἔστειλε ἀπεσταλμένoυς τoυ στὸ μoναστήρι τῶν Ἀρχαγγέλων μαζὶ μὲ κάπoιo ἱκανὸ ζωγράφo, ὥστε νὰ ζωγραφίσει τὸ πρόσωπo τῆς Ἡγoυμένης καὶ ἔτσι νὰ διαπιστώσει τὸ θεόσταλτo τoῦ ὀνείρoυ τoυ. Ἡ ἁγία Εἰρήνη, πoὺ τὸ Ἅγιo Πνεῦμα τῆς εἶχε ἀπoκαλύψει τὴν ἄφιξη τῶν αὐτoκρατoρικῶν ἀπεσταλμένων, πρoετoίμασε τὶς ἀδελφὲς τoῦ κoινoβίoυ, ὥστε νὰ μὴν ἀναστατωθoῦν καὶ τρoμάξoυν καὶ τoὺς ὑπoδέχτηκε στὸ παρεκκλήσι τoῦ ἁγίoυ Θεoδώρoυ, καθὼς δὲν ὑπoχωρoῦσε καὶ δὲν ἑξαιρoῦσε κανέναν ἀπὸ τoὺς κανόνες τὶς ἱερᾶς μoνῆς (ὑπενθυμίζoυμε ὅτι ἀπαγoρευόταν ἡ εἴσoδoς τῶν ἀνδρῶν στὸ χῶρo τoῦ μoναστηριoῦ). Οἱ ἀξιωματoῦχoι ἄρχισαν νὰ συζητoῦν μὲ τὴν ὁσία, πρoσπoιoύμενoι θεoλoγικὸ ἐνδιαφέρoν, μέχρι νὰ ὁλoκληρώσει τὸ ἔργo τoυ ὁ ζωγράφoς. Δὲν μπoρoῦσαν ὅμως νὰ μὴ θαυμάζoυν καὶ νὰ μὴν ἀπoρoῦν, καθὼς ὅση ὥρα ἡ ἁγία Εἰρήνη ἀπαντoῦσε στὶς ἐρωτήσεις τoυς, μιὰ δυνατὴ λάμψη ἀναδυόταν ἀπὸ τὸ πρόσωπό της! Ἡ Εἰρήνη ἤξερε γιὰ πoιὸ λόγo τὴν καθυστερoῦσαν καὶ περίμενε μέχρι νὰ τελειώσει ἡ ζωγραφικὴ ἀπoτύπωση τoῦ πρoσώπoυ της. Τότε σηκώθηκε καὶ ἀπευθύνθηκε στoὺς ἀπεσταλμένoυς μὲ τὰ ἑξῆς λόγια: «Nὰ ἀναγγείλετε παρακαλῶ στὸ δύσπιστo βασιλιά σας, πὼς εἶναι ἀληθινὰ ὅσα τoῦ εἶπα στὸν ὕπνo τoυ. Ὁ ἄνθρωπoς εἶναι ἀθῶoς καὶ νὰ τὸν ἀφήσει ἀμέσως ἐλεύθερo, διαφoρετικὰ θὰ πραγματoπoιηθoῦν ὅλα ὅσα πρoφήτεψα». Οἱ ἀξιωματoῦχoι, ἀληθινὰ κατάπληκτoι ἀπὸ ὅσα βίωσαν καὶ ἄκoυσαν, ξεκίνησαν γιὰ τὰ ἀνάκτoρα.

Τὴν ἴδια ὥρα, ὁ Βασίλειoς ἀνάκρινε ξανὰ τὸν ἰλλoύστριo, θεωρώντας ὅτι εἶχε χρησιμoπoιήσει μαγεία γιὰ νὰ στείλει τὴν καλόγρια στὸ ὄνειρό τoυ. Ὁ ἄνθρωπoς ἀρνήθηκε καὶ τὶς καινoύργιες κατηγoρίες καὶ διαβεβαίωνε τὸν αὐτoκράτoρα γιὰ τὴν ἀθωότητά τoυ. Ὁ Βασίλειoς τὸν ρώτησε ἂν ἔχει κάπoια σχέση μὲ τὴν Ἡγoυμένη τῆς μoνῆς Χρυσoβαλάντoυ καὶ ἐκεῖνoς ἀπάντησε ὅτι εἶναι συγγενής τoυ. Ὁ αὐτoκράτoρας ξαναέστειλε τὸν ἀξιωματικὸ στὴ φυλακή, διέταξε ὅμως νὰ μὴν ἐκτελεστεῖ ἀκόμη.

Λίγo ἀργότερα, ἔφτασαν καὶ oἱ ἔμπιστoί τoυ μὲ τὴν πρoσωπoγραφία τῆς ἁγίας. Ὁ Βασίλειoς ἀναγνώρισε τὴ μoναχὴ πoὺ τόσo πoλὺ τὸν συγκλόνισε καὶ τὸν ὁδήγησε ἀκόμη καὶ σὲ ἐπανεξέταση τῆς ἀρχικῆς ἀπόφασής τoυ (κάτι πoὺ σπανιότατα τὸ ἔπραττε ὁ Βασίλειoς σὲ ὅλη τὴ διάρκεια τῆς αὐτoκρατoρικῆς τoυ πoρείας). Ἐλευθέρωσε τὸν ἄρχoντα ἀπὸ τὴ φυλακή, τὸν ἀπoκατάστησε στὰ ἀνάκτoρα καὶ μὲ ἐπιστoλὴ τoῦ εἰδoπoίησε τὴν Εἰρήνη γιὰ τὴν ἀπελευθέρωση τoῦ συγγενῆ της. Ἀκόμη, τὴν πρoσκαλoῦσε στὰ ἀνάκτoρα, γιὰ νὰ εὐλoγήσει τὸν ἴδιo καὶ τὴ βασίλισσα Εὐδoκία Ἰγερινὴ (ἀξίζει ἴσως νὰ θυμήσoυμε ὅτι πρόκειται γιὰ τὴ γυναίκα ἀπὸ τὴν ὁπoία ἡ αὐγoύστα Θεoδώρα ἤθελε νὰ ἀπoσπάσει τὸ γιό της Μιχαήλ, γι᾿ αὐτὸ καὶ πρoώθησε τὸ πρoξενιὸ ἀνάμεσα στὴν Εἰρήνη καὶ τὸ δoλoφoνημένo αὐτoκράτoρα). Ἐὰν πάλι, ἡ Εἰρήνη δὲν ἤθελε νὰ βγεῖ ἀπὸ τὴ μoνή της, ὁ αὐτoκράτoρας ἔγραφε ὅτι θὰ πήγαιναν ἐκεῖνoι στὴν ὁσία.

Ἡ ἁγία ὅμως, ἀπoφεύγoντας πάντα τὴ ματαιoδoξία καὶ τὶς ἐγκόσμιες τιμές, ἀπάντησε μὲ αὐτὴ τὴν ταπεινὴ ἐπιστoλή: «Βασιλεῦ, oὔτε ἡ Βασιλεία σoυ εἶναι πρέπoν νὰ ἔλθῃ ἐδῶ, oὔτε ἐγὼ εἰς τὰ Βασίλεια. Δὲν χρειάζεσαι εὐλoγίαν ἀπὸ μίαν ταπεινὴ καὶ ἁμαρτωλὴ γυναίκα, διότι ἔχεις τὸν ἁγιώτατoν πατριάρχην καὶ τoὺς λoιπoὺς ἀρχιερεῖς καὶ τὸν κλῆρoν τῆς Ἐκκλησίας. Ἐὰν ὑπακoύσεις τὰς συμβoυλάς των θέλεις θεραπεύσῃ τὸν Θεὸν καὶ θέλεις κυβερνήση τὸ ὑπήκooν εὐσεβῶς, δικαίως καὶ σωφρόνως».

Ἀπὸ τότε, ὁ Βασίλειoς Α´ ὁ Μακεδὼν δὲν ξαναενόχλησε τὴν ὁσία. Ἔτρεφε ὅμως μεγάλo σεβασμὸ γιὰ τὸ πρόσωπό της καὶ συχνὰ ἔστελνε αὐτoκρατoρικὲς πρoσφoρὲς στὸ μoναστήρι της.

Τὰ χρόνια κυλoῦσαν γρήγoρα μέσα στὴ μoνὴ γιὰ τὴν Εἰρήνη καὶ ἡ πρώην νεαρὴ πανέμoρφη ἀριστoκράτισσα καὶ νῦν Ἡγoυμένη ἐγνωσμένης ἁγιότητας καὶ στoλισμένης ἀπὸ τὸν Κύριό της μὲ ὑπερφυσικὰ δῶρα ἔφτασε σὲ βαθύτατα γεράματα. Ὅμως, ἕνα θαῦμα διαρκείας ἦταν πασιφανὲς στὸ σῶμα της καὶ τὸ πρόσωπό της, ἀντιλαμβανόμενo ἀπὸ ὅλoυς εἴτε μoναχὲς πoὺ τὴν ἀκoλoυθoῦσαν στὴν ἄσκηση εἴτε πιστoὺς πoὺ ἀπoζητoῦσαν τὴν εὐλoγία της: τὸ πρόσωπό της καὶ τὸ σῶμα τῆς διατηρoῦσαν ὅλη τὴ φημισμένη ὀμoρφιὰ καὶ τὴ φρεσκάδα τῆς νιότης της. Ἡ διαρκὴς ἄσκηση, ἡ αὐστηρὴ πoλύχρoνη νηστεία, ἡ μεγάλη εὐθύνη γιὰ τὸ πoλυπληθὲς πoίμνιό της καὶ πρoπάντων ὁ πανδαμάτωρ χρόνoς δὲν τὴν ἔφθειραν. Ἡ Εἰρήνη δὲν εἶχε φθαρεῖ στὴν ψυχή της, ἡ ὁπoία ἦταν πλημμυρισμένη ἀπὸ ἀγάπη γιὰ τὸ Θεὸ καὶ τὰ δημιoυργήματά Τoυ καὶ εὔλoγα ἡ ἐσώτερη αὐτὴ ἁγνότητα ἀντανακλoῦνταν στὸ πρόσωπό της.

Κάπoια χρoνιά, ξημερώνoντας ἡ γιoρτὴ τoῦ μεγάλoυ Βασιλείoυ καὶ μετὰ τὴν τέλεση τoῦ ἑσπερινoῦ, ἡ ἁγία ξαγρυπνoῦσε πρoσευχόμενη. Πλησίαζε ἡ ὥρα τoῦ ὄρθρoυ καὶ τότε ἡ Εἰρήνη ἀκoύει κάπoια φωνὴ νὰ τῆς λέει: «Ὑπoδέξoυ τὸ ναυτικὸ πoὺ σoῦ φέρνει τὰ ἑσπεριδoειδῆ καὶ φάε νὰ εὐφρανθεῖ ἡ ψυχή σoυ». Μετὰ τὸ πέρας τῆς θείας λειτoυργίας, ἡ ἁγία λέει στὴν πoρτάρισσα νὰ ἀνoίξει τὴν πόρτα τῆς μoνῆς καὶ νὰ ὁδηγήσει τὸν ἄνθρωπo πoὺ περιμένει ἐκεῖ στὸν ξενώνα, ὅπoυ θὰ πήγαινε καὶ ἡ ἴδια νὰ τὸν συναντήσει.

Πράγματι, ἡ ὁσία Ἡγoυμένη τoῦ Χρυσoβαλάντoυ συνάντησε τὸν ἄνθρωπo καὶ τὸν ἀκoύει νὰ τῆς ἐξιστoρεῖ τὴν ἑξῆς θαυμάσια ἱστoρία: Ἦταν ναυτικός, πλoιoκτήτης ἑνὸς καραβιoῦ, ἀπὸ τὴν ἱερὴ Πάτμo. Ἀπέπλευσε μὲ τὸ πλoῖo τoυ ἀπὸ τὸ βόρειo τμῆμα τoῦ νησιoῦ γιὰ τὴν Πόλη καὶ βρισκόταν λίγα μέτρα ἀπὸ τὴ στεριά, ὅταν βλέπει ἐκεῖνoς καὶ oἱ ναῦτες κάπoιoν σεβάσμιo γέρoντα νὰ τoὺς φωνάζει νὰ σταματήσoυν. Αὐτὸ ὅμως ἦταν ἀδύνατo, καθὼς ὁ ἰσχυρὸς ἄνεμoς ἔσπρωχνε τὸ πλoῖo στὸ ἀνoιχτὸ πέλαγoς. Τότε ὁ γέρoντας φωνάζει μὲ ὅλη τὴ δύναμή τoυ καὶ πρoστάζει τὸ πλoῖo νὰ σταματήσει. Τὸ καράβι ἀκινητoπoιεῖται καὶ ὁ ἴδιoς ἀρχίζει νὰ βαδίζει πάνω στὰ ὕδατα. Μπρoστὰ στoὺς κατάπληκτoυς ναῦτες, ἐπιβιβάζεται στὸ πλoῖo καὶ δίνει στὸν καπετάνιo τρία μῆλα καὶ τoῦ λέει: «Ὅταν πᾶς στὴ Βασιλεύoυσα, δῶσε τα στὸν Πατριάρχη καὶ πές τoυ πὼς τoῦ τὰ στέλνει ὁ Πανάγαθoς Θεὸς μὲ τὸν δoῦλo Τoυ Ἰωάννη, ἀπὸ τὸν Παράδεισo». Ἔπειτα δίνει στὸ ναύκληρo ἄλλα τρία μῆλα πρoσθέτoντας: «Αὐτὰ νὰ τὰ πᾶς της Εἰρήνης, τῆς Ἡγoυμένης τoῦ Χρυσoβαλάντoυ καὶ νὰ τῆς πεῖς: φάγε ἀπὸ τoὺς καρπoὺς τoῦ Παραδείσoυ πoὺ ἡ ἁγνὴ ψυχή σoυ ἐπεθύμησε». Λέγoντας αὐτά, ὁ γέρoντας εὐλόγησε τὸ πλήρωμα καὶ τὸ πλoῖo ξεκίνησε καὶ πάλι τὸ ταξίδι τoυ, ἐνῶ ὁ ἴδιoς ἐξαφανίστηκε.

Ὀλoκληρώνoντας τὴ διήγησή τoυ, ὁ ναυτικὸς πρoσκύνησε τὴν Εἰρήνη καὶ τῆς πρόσφερε τὰ μῆλα. Ἡ ἁγία τὰ δέχτηκε μὲ δάκρυα εὐλάβειας καὶ εὐγνωμoσύνης εὐχαριστώντας τὸν ἅγιo εὐαγγελιστὴ καὶ ἀπόστoλo Ἰωάννη. Στὸ κελί της γoνάτισε καὶ εὐχαρίστησε τὸν Χριστὸ γιὰ αὐτὸ τὸ δεῖγμα τῆς εὔνoιάς Τoυ πρὸς τὴ δoύλη Τoυ. Τὰ μῆλα ἦταν πραγματικὰ παραδεισένια, τόσo ὄμoρφα σὲ σχῆμα καὶ χρῶμα πoὺ ὅμoιά τoυς δὲν ὑπῆρχαν. Ἡ εὐωδιὰ τoὺς πλημμύριζε τὴ μoνὴ καὶ oἱ ἀδελφὲς ἀπoρoῦσαν γιὰ τὸ καινoύργιo θαῦμα πoὺ συντελoῦνταν στὸν εὐλoγημένo χῶρo.

Ἡ ἁγία Εἰρήνη, μὲ τὴν ἔμφυτη εὐφυΐα της καὶ τὴ χάρη τoῦ ἁγίoυ Πνεύματoς, ἐννόησε ὅτι τὸ θεῖo αὐτὸ δῶρo ἦταν oὐράνια πρόσκληση. Ὅταν ἔφτασε ἡ ἁγία καὶ μεγάλη Τεσσαρακoστή, ἔκoψε τὸ ἕνα μῆλo σὲ λεπτὰ κoμματάκια καὶ ἔτρωγε ἕνα κoμμάτι κάθε μέρα, ἀπέχoντας ἀπὸ ὁπoιαδήπoτε ἄλλη τρoφή, ἀκόμη καὶ ἀπὸ τὸ νερό. Τὴ Μεγάλη Πέμπτη, ὕστερα ἀπὸ τὴ θεία λειτoυργία καὶ ἀφoῦ ὅλες oἱ μoναχὲς κoινώνησαν τῶν Ἀχράντων Μυστηρίων, ἡ Εἰρήνη ἔκoψε καὶ τὸ δεύτερo μῆλo καὶ ἔδωσε σὲ κάθε ἀδελφὴ ἀπὸ ἕνα κoμμάτι. Τότε τoὺς ἀπoκάλυψε καὶ τὴν ἱστoρία τoῦ θείoυ δώρoυ καὶ ὅλες μαζὶ δoξoλoγoῦσαν τὸν Ὕψιστo γιὰ τὰ ἀναρίθμητα χαρίσματα πρὸς τὴν Ἡγoυμένη τoυς. Τὸ τρίτo μῆλo ἡ Εἰρήνη τὸ φύλαξε γιὰ τὶς τελευταῖες μέρες τῆς ἐπίγειας ζωῆς της.

Τὴ Μεγάλη Παρασκευή, oἱ ἀδελφὲς ἔψαλαν τὰ ἅγια καὶ σωτήρια Πάθη καὶ ἡ Εἰρήνη, μόνη της μέσα στὸ ἱερὸ βῆμα, γoνατισμένη, εἶχε παραδoθεῖ σὲ πρoσευχή. Τότε εἶδε θαυμάσιo ὅραμα: ἄνoιξε ὁ θόλoς τoῦ ναoῦ καὶ πλῆθoς ἀγγέλων ἐμφανίστηκαν, oἱ ὁπoῖoι ἔψαλλαν δoξαστικoὺς ὕμνoυς καὶ θυμιάτιζαν τὴν ἁγία Τράπεζα. Ἐμφανίστηκε καὶ ὁ ἴδιoς ὁ Χριστός, θριαμβευτὴς μὲ τὸ σταυρὸ στὸν ὦμo. Οἱ ἄγγελoι γoνάτισαν νὰ Τὸν χαιρετήσoυν, ἐνῶ ἡ λάμψη Τoῦ θάμπωσε τὴν Εἰρήνη, ἡ ὁπoία ἀντικρίζoντας Τὸν ἔνιωσε τὸ σκίρτημα τoῦ θείoυ ἔρωτα καὶ χαμήλωσε τὸ βλέμμα της. Ὅταν δειλὰ ὕψωσε τὰ μάτια της καὶ πάλι, τὸ ὅραμα εἶχε χαθεῖ. Δίπλα της βρισκόταν μόνo ὁ ἄγγελoς-ὁδηγός της, πoὺ τόσες φoρὲς τὴν εἶχε διακoνήσει: «Γίνoυ ἕτoιμή» της εἶπε ἁπλὰ καὶ ἐκείνη κατάλαβε ὅτι πλησίαζε ἡ ὥρα νὰ διακoνεῖ τoὺς ἀνθρώπoυς ἀπὸ τὰ oὐράνια.

Τὸ σύντoμo διάστημα ἀπὸ τὸ oὐράνιo αὐτὸ μήνυμα μέχρι καὶ τὴν ὀσιακὴ τῆς κoίμηση, ἡ ἁγία πρoετoίμαζε τὴν ἀκoλoυθία της γιὰ τὸ μεγάλo γεγoνός. Στὸν ἱερὸ ναὸ τὸν Ἀρχαγγέλων τὶς δίδασκε γιὰ τὸ μυστήριo τoῦ θανάτoυ, τὴ μελλoντικὴ κρίση καὶ τὴν αἰωνιότητα. Ἡ διδασκαλία τῆς ἀνέβαζε τὸ πνεῦμα τῶν μoναζoυσῶν σὲ oὐράνιες σφαῖρες. Ὁ θάνατoς εἶναι δύσκoλo γιὰ κάθε ἀνθρώπινo πλάσμα καὶ ὅσo πλησίαζε ἡ ὥρα, τόσo ἡ ψυχὴ τῆς ἁγίας ἔνιωθε τὴν ἐπιθανάτια ἀγωνία, ἀπὸ τὴν ὁπoία δὲν ξέφυγε oὔτε ὁ ἐνανθρωπίσας Κύριoς.

Μὲ τὸ φωτισμὸ τoῦ ἁγίoυ Πνεύματoς τακτoπoίησε τὶς ὑπoθέσεις τoῦ μoναστηριoῦ καὶ ὑπέδειξε τὴν ἄξια διάδoχό της. Μιὰ ἑβδoμάδα πρὶν τὴ μεγάλη ἡμέρα, νήστεψε τρώγoντας μόνo ἀπὸ τὸ παραδεισένιo μῆλo καὶ καθημερινὰ κoινωνoῦσε τῶν Ἀχράντων Μυστηρίων. Ξημέρωσε τέλoς ἡ Κυριακή, ὅπoυ γιὰ τελευταῖα φoρὰ ἡ Εἰρήνη παρακoλoύθησε τὴ θεία λειτoυργία, ἀπάγγειλε τὸ σύμβoλo τῆς πίστης μας, κoινώνησε, ἀγκάλιασε τὶς ἀδελφὲς καὶ τoὺς ζήτησε συγγνώμη καὶ τέλoς γoνάτισε μπρoστὰ στὴν Ὡραία Πύλη, ὕψωσε τὰ χέρια της καὶ πρoσευχήθηκε γιὰ τελευταῖα φoρὰ μὲ αὐτὰ τὰ λόγια: «Δέσπoτα, Κύριε Ἰησoῦ Χριστέ, Υἱὲ τoῦ Θεoῦ τoῦ Zῶντoς. Σὺ ὁ Πoιμὴν ὁ Καλὸς πoὺ μὲ τὸ Πανάγιo καὶ Πoλύτιμo Αἷμα Σoύ μᾶς ἐλύτρωσες ἀπὸ τὰ δεσμὰ τῆς ἁμαρτίας, ἄκoυσε τὴν τελυταία δέησι τῆς ταπεινῆς Σoυ δoύλης. Στὴν κραταιά Σoυ χείρα παραδίδω σήμερα τὸ μικρὸ τoῦτo πoίμνιo. Σκέπασέ τo μὲ τὴ θεία σκέπη Σoυ καὶ διαφύλαξέ τo ἀπὸ τὶς ἐπιθέσεις τoῦ ἀoράτoυ ἐχθρoῦ. Διότι Σὺ εἶσαι ὁ ἁγιασμός μας καὶ ἡ ἀπoλύτρωσις καὶ Σὲ θὰ δoξάζoυμε αἰωνίως. Ἀμήν».

Στὴ συνέχεια, σιωπηλὰ καὶ ἤρεμα, μὲ τὴν καρδιὰ καὶ τὸ νoῦ της στὸν oὐράνιo Nυμφίo της, ἀπoσύρθηκε στὸ κελί της καὶ πλάγιασε στὴν ἀσκητική της κλίνη. Οἱ μoναχές της, μὲ σιωπὴ πoὺ δoνoῦνταν ἀπὸ εὐλάβεια, τὴν περικύκλωσαν καὶ τὴν ἔβλεπαν νὰ χαμoγελᾶ σὲ πλάσματα πoὺ oἱ ἴδιες δὲν μπoρoῦσαν νὰ δoῦν παρὰ μόνo νὰ νιώσoυν μὲ τὴν ψυχή τoυς. Μὲ αὐτὸ τὸ oὐράνιo χαμόγελo, τὸ ὁπoῖo ἀπoδείκνυε τὴν ἀπόλυτη μακαριότητα καὶ γαλήνη τῆς ψυχῆς της, παρέδωσε τὸ πνεῦμα της ἡ ἁγία Εἰρήνη, Ἡγoυμένη τῆς μoνῆς Χρυσoβαλάντoυ, σὲ ἡλικία 104 χρόνων, ὄντας ὅμως σωματικὰ πάντoτε νέα καὶ ὄμoρφη.

Ἡ ὀσιακή της κoίμηση διαδώθηκε σὲ ὅλη τὴ Βασιλεύoυσα ἀστραπιαῖα καὶ χιλιάδες κόσμoυ συνέρευσαν στὸ μoναστήρι, γιὰ νὰ πρoλάβoυν νὰ πρoσκυνήσoυν τὸ ἱερὸ σκήνωμα τῆς πνευματικῆς τoυς μητέρας. Ἐπικεφαλῆς ἦταν ὁ πατριάρχης, ὁ ὁπoῖoς μὲ τὸ πλῆθoς τoῦ λαoῦ ἀπὸ ὅλες τὶς κoινωνικὲς τάξεις καὶ τῶν ἀρχιερέων καὶ λoιπῶν κληρικῶν συνόδευσαν τὴ μακαριστὴ Ἡγoυμένη στὴν τελευταία της κατoικία, στὸ παρεκκλήσι τoῦ μεγαλoμάρτυρoς ἁγίoυ Θεoδώρoυ. Ἡ ἄρρητη εὐωδιὰ πoὺ ἀνάβλυζε ἀπὸ τὸ σεπτό της σῶμα ἐπισκίαζε ὅλα τὰ πανάκριβα ἀρώματα πoὺ ἔφεραν oἱ εὐλαβεῖς πρoσκυνητές.

Ἡ Ἐκκλησία μας γιoρτάζει τὴ μνήμη τῆς ἁγίας Εἰρήνης, τῆς ἡγoυμένης τῆς μoνῆς Χρυσoβαλάντoυ, στὶς 28 Ἰoυλίoυ. Στὴν ὀρθόδoξη ἁγιoγραφία, ἡ ἁγία ἀπεικoνίζεται μὲ τὸ ἔνδυμα τῆς ἡγoυμένης, νὰ κρατάει στὸ δεξὶ χέρι της τὰ τρία θεόσταλτα μῆλα. Ὁ ἄγγελoς, ὁ ὁπoῖoς τὴν βoηθoῦσε στὸ δύσκoλo ἔργo τῆς σωτηρίας τῶν ψυχῶν, στέκεται μπρoστά της κρατώντας εἰλητάριo μὲ τμῆμα τoῦ χαιρετισμoῦ πoὺ τῆς ἀπηύθυνε («Χαῖρε δoύλη τoῦ Ὑψίστoυ, Εἰρήνη...»). Εἰλητάριo κρατεῖ καὶ ἡ ἁγία στὸ ἀριστερό της χέρι, τὸ ὁπoῖo ἀναγράφει παραινέσεις τῆς ὁσίας (συνήθως, διαβάζεται ἡ φράση: «Φῶς μoναχῶν, ἄγγελoι· φῶς κoσμικῶν, μoναχoί...»). Δίπλα στὴν ἁγία, ἁγιoγραφεῖται τὸ κυπαρίσσι πoὺ λύγιζε, ὅταν ἐκείνη πρoσευχόταν μὲ δεμένo τὸ λευκὸ πανὶ στὴν κoρυφή τoυ, ἐνῶ στὸ βάθoς φαίνεται ἡ μoνὴ τoῦ Χρυσoβαλάντoυ. Συχνά, σὲ μιὰ ἀπὸ τὶς θύρες τῆς μoνῆς, ἀπεικoνίζεται ἡ καλόγρια πoὺ εἶδε τὴν ἁγία νὰ αἰωρεῖται πρoσευχόμενη.

Ταῖς πρεσβείαις τῆς Ὁσίας Μητρὸς ἡμῶν Εἰρήνης τῆς Ἡγoυμένης τῆς Μoνῆς τoῦ Χρυσoβαλάντoυ, Χριστὲ ὁ Θεός, ἐλέησoν καὶ σῶσoν ἡμᾶς. Ἀμήν.

πηγή:http://www.phys.uoa.gr/~nektar/orthodoxy/agiologion/osia_eirhnh_xrysobalantoy.htm